Περιδιαβάζοντας στα Ευαγγέλια του Φθινοπώρου
Οδεύοντας προς το τέλος του Σεπτέμβρη, νιώθουμε πιο έντονα το Φθινόπωρο, που σ’ άλλους προκαλεί μελαγχολία και νοσταλγία όσων έφυγαν ανεπιστρεπτί, και σ’ άλλους αισιοδοξία για κάτι καινούργιο που θα φέρει μαζί του. Οι μεγαλύτεροι θυμούνται τις αγωνίες των παιδικών τους χρόνων, ανάμικτες με χαρές που γνώριζαν ξαναγυρνώντας στις σχολικές αίθουσες, κι αργότερα, τον ενθουσιασμό των φοιτητικών χρόνων και της νιότης. Κάπως έτσι, φαντάζομαι, νιώθουν και τώρα τα παιδιά και οι φοιτητές, μόνο που έχουν αλλάξει πάρα πολύ οι συνθήκες, τα όνειρα, οι σχέσεις…
Βέβαια, πολύς κόσμος νιώθει θλίψη και οργή, μετά από ένα ακόμη Καλοκαίρι να αφήνει πίσω του χιλιάδες στρέμματα καμένης γης, αθώες ψυχές χαμένες, οικογένειες ξεριζωμένες, ανυπολόγιστες καταστροφές και όλοι να αναρωτιόμαστε-για πολλοστή φορά-«τί φταίει» και πάνε όλα «στραβά» σ’ αυτό τον πολύπαθο τόπο! Φοβούμαι όμως πως, αν μεμψιμοιρούμε για το παρελθόν, θα χάσομε πολύτιμο χρόνο από το μέλλον, ενώ οφείλομε να «εξοπλιζόμαστε» για την αντιμετώπισή του. Ξεφυλλίζοντας ένα εκκλησιαστικό Ημερολόγιο, παρατήρησα ότι, το επόμενο διάστημα, μέχρι παραμονές των Χριστουγέννων, οι Κυριακάτικες περικοπές έχουν ληφθεί από το Ευαγγέλιο του Λουκά-ιατρού και συνοδού του Αποστόλου Παύλου- κι αναρωτήθηκα: άραγε, γιατί; Να τονίσουμε βέβαια ότι αυτό (το Ευαγγέλιο) ξεχωρίζει για το αποκλειστικό υλικό από την ιστορική δράση του Ιησού, τη γλωσσική του καλλιέπεια και την ακριβέστερη ιστορική τοποθέτηση των γεγονότων. Η γλώσσα του είναι απλή και γλαφυρή, εύκολα προσιτή στον αναγνώστη. Πάντως, από τους τίτλους και μόνο των περικοπών, εύκολα διαπιστώνει κανείς πόσο ενδιαφέρον και επίκαιρο είναι το περιεχόμενό τους:
Ξεκινώντας από την κλήση των πρώτων μαθητών από τον Κύριο, βλέπομε την αγάπη Του να διαχέεται στους ανθρώπους. Με τη γνωστή Παραβολή του Σπορέα, έρχεται να τονίσει πολύ παραστατικά την ανεκτίμητη αξία του Λόγου του Θεού, που σαν σπόρος ρίχνεται στις καρδιές, για να καρπίσει και να θρέψει την πνευματική πείνα των ανθρώπων. Αλλά ο Χριστός δεν μένει ασυγκίνητος μπροστά στον πόνο και στα προβλήματά τους. Θεραπεύει αρρώστους, τυφλούς, λεπρούς, παραλυτικούς. Διώχνει δαιμόνια. Ανασταίνει νεκρούς. Είναι ο «Καλός Σαμαρείτης» της ανθρωπότητας, που σηκώνει τους τραυματισμένους στους ώμους Του, τους πηγαίνει στο «Πανδοχείο» (στην Εκκλησία) κι εκεί, αοράτως Ων, τους παρέχει τη θεραπεία και το «φάρμακο αθανασίας» (Θεία Ευχαριστία), ώστε να υπερνικούν και τον αδυσώπητο φόβο του θανάτου! Εκείνο όμως που μάς εντυπωσιάζει είναι οι πολλές Παραβολές που επισημαίνουν τους κινδύνους της απληστίας, της πλεονεξίας, της ματαιοδοξίας και της σκληροκαρδίας των ανθρώπων. Πλούσιοι και αμαρτωλοί, πόρνες και τελώνες πλησιάζουν τον Κύριο, μετανοούν και σώζονται, ενώ άλλοι απομακρύνονται περίλυποι, νιώθοντας «παγιδευμένοι» στα υλικά αγαθά, και στους θησαυρούς τους.
Είναι πολλά και μεγάλα τα προβλήματα της ζωής μας. Άραγε, πόσοι χριστιανοί αναρωτιούνται αν η Εκκλησία και η Θεολογία της μπορούν να βοηθήσουν στην αντιμετώπισή τους; Τρομάζομε διαρκώς από τα δεινά της ανθρωπότητα και τα δράματα της κοινωνίας-που είναι, εν πολλοίς, συνέπειες της αυτονόμησης του ανθρώπου από το Θεό, τον Οποίο αποδιώχνουν πολλοί στηριζόμενοι στα υλικά αγαθά και στις απολαύσεις. Έρχεται ύστερα η «αυτοθεοποίηση» και η «ύβρις» της υπερβάσεως των βιολογικών ορίων και των ηθικών φραγμών, με την κακή χρήση της Τεχνολογίας, καθώς και η τραγική έλλειψη επικοινωνίας σ’ όλους τους θεσμούς και σ’ όλες σχεδόν τις πτυχές της ζωής μας. Η Ορθόδοξη Θεολογία αποκαλύπτει την υπέρτατη αξία της ανθρώπινης ελευθερίας και του διαλόγου Θεού- ανθρώπων, στην προοπτική της βιώσεως της Βασιλείας Του, «εσχατολογικώς»: από τη Θεία Ευχαριστία (το κέντρο της ζωής και της Λατρείας), στην καθημερινότητα, στη «Λειτουργία μετά τη Λειτουργία»-φράση πολύ προσφιλή στον αείμνηστο Αναστάσιο, Αρχιεπίσκοπο Αλβανίας. Είναι ο τρόπος ζωής που αγωνίζονται να ακολουθούν οι συνεπείς πιστοί, με υπομονή, ταπείνωση και μεγάλες θυσίες. Είναι η γνώση και η βίωση της διδασκαλίας του Χριστού, που τροφοδοτεί διαχρονικά την Εκκλησία, αλλά δυστυχώς πολλοί δεν ενδιαφέρονται ούτε καν να ακούσουν. Και είναι τεράστιες οι ευθύνες όλων μας, και πρωτίστως, των ποιμένων της Εκκλησίας.
Τελειώνοντας, φίλοι μου, μοιάζουν επίκαιρα τα λόγια του ποιητή μας: «Η ζωή του ανθρώπου είναι καμωμένη από καιρούς. Καιρός να σπείρεις, καιρός να θερίσεις, καιρός της θλίψης, καιρός της χαράς, καιρός της αγάπης, καιρός της μοναξιάς. Αν το σκεφτείς έτσι, θα μπορέσεις και στη χαμηλότερη στιγμή να στηριχτείς, γιατί κι αυτή θα ανήκει σ’ έναν από τους καιρούς της ζωής σου» (Γιώργος Σεφέρης (Μέρες Γ’ 1934-1940). Το είπε βέβαια ο Κύριος: «Μακάριοι οι ακούοντες τον λόγον του Θεού και φυλάσσοντες αυτόν».
Νίκος Σιγανός
