«Φίλοι» με τα ζώα, αλλά στα όριά τους
«Τα ζώα πάνε στον Παράδεισο»;
«Πού πάνε οι ψυχούλες των ζώων»;
«Θα αναστηθούν τα ζώα στη Δευτέρα Παρουσία»;
«Τί λέει η Εκκλησία για τα κατοικίδια ζώα»;
Παράξενες ερωτήσεις, αλλά διατυπώνονται από πολλούς ανθρώπους, από φιλομάθεια ή επειδή υπεραγαπούν τα ζώα. Δεν μπορούμε εδώ να αναφερθούμε στις αντιλήψεις πολλών θρησκειών για τα ζώα. Αλλά η πίστη στην «μετεμψύχωση»(ή «μετενσάρκωση») αρκεί να δείξει το μέγεθος του παραλογισμού που μπορεί να κυριαρχήσει στα έλλογα όντα, όταν απωλέσουν την επαφή με την Αλήθεια και τη Σοφία του Θεού. Με αφορμή τα παραπάνω ερωτήματα, θα διατυπώσουμε κάποιες σκέψεις για τις σχέσεις μας με τα ζώα, σύμφωνα και με την Πίστη και την Παράδοση της Εκκλησίας.
Προβληματίζονται λοιπόν κάποιοι υπερευαίσθητοι για την «ψυχή» και την ενδεχόμενη μετά θάνατον ζωή των ζώων! Μα, καλύτερα θα ήταν να αναρωτιούνταν: άραγε, ξέρομε τί είναι η ανθρώπινη ψυχή και τί γίνεται μετά το χωρισμό της από το σώμα; Και δικαιολογείται τόσο μεγάλο ενδιαφέρον, τόση αγωνία για τα ζώα; Τη στιγμή που δίπλα μας δυστυχούν τόσοι άνθρωποι, και λίγο πιο πέρα εκατομμύρια παιδιών πεθαίνουν από την πείνα και τις ασθένειες, βλέπομε να αυξάνονται τα «κατοικίδια», να βρωμίζουν τους δημόσιους χώρους, και ουδείς να ενδιαφέρεται για την υγεία και τα «δικαιώματα» των ανθρώπων, που αγαπούν την καθαριότητα και το ωραίο περιβάλλον. Αντί γι’ αυτά, πολλοί υποφέρουν, ξαγρυπνούν, ακόμα κι «αρρωσταίνουν», εξαιτίας της «λόξας» των γειτόνων που συγκατοικούν με τα ζωντανά τους. Με την απεμπόληση του παραδοσιακού τρόπου ζωής και την άγνοια της διδασκαλίας του Χριστού, φτάσαμε στο σημείο να υποβαθμίζομε τον άνθρωπο και να αναβαθμίζομε τα ζώα σε απαράδεκτο βαθμό-μάλλον «λατρεύοντας» τα δημιουργήματα αντί για το Δημιουργό μας! Έτσι γινόμαστε συνεχώς μάρτυρες, είτε εξωφρενικών εκδηλώσεων αφοσίωσης και φροντίδας των ζώων, είτε φαινομένων απαράδεκτης αδιαφορίας, φόβου και βίας εις βάρος τους-παρά τα μέτρα που το Κράτος επιβάλλει στους ασυνείδητους και ανεγκέφαλους πολίτες. Τώρα τελευταία κάποιοι σφοδροί ζωόφιλοι πάνε, λέει, και σκυλιά σε ναούς, προκαλώντας ιερείς και πιστούς, ενώ άλλοι ζητούν ακόμα και λειτουργίες, για να τα «αγιάσουν»! Τόση πια ασέβεια προς τους χώρους λατρείας, τις ιερές Ακολουθίες και τα άγια Μυστήρια της Εκκλησίας! Επί τέλους, άλλο πράγμα είναι η ζωοφιλία, που θα έπρεπε να χαρακτηρίζει όλους τους ανθρώπους, κι άλλο η «ζωολατρία» που παρατηρείται τα τελευταία χρόνια-δείγμα ανατροπής της τάξης που έθεσε ο Θεός, και της αρμονικής συνύπαρξης έμψυχου και άψυχου κόσμου.
Στην Αγία Γραφή διαβάζομε: «καὶ εἶπεν ὁ Θεός· ἐξαγαγέτω ἡ γῆ ψυχὴν ζῶσαν κατὰ γένος, τετράποδα καὶ ἑρπετὰ καὶ θηρία τῆς γῆς κατά γένος»( Γεν. 1, 24). Όπως διευκρινίζει ο Καθηγητής Ανδρέας Θεοδώρου, η λέξη «ψυχή» έχει πολλές έννοιες στην Αγία Γραφή. Έτσι, «μπορεί να σημαίνει τη ζωή του ανθρώπου, την πνευματική του ουσία, που είναι σε αξία πολυτιμότερη από τον κόσμο ολόκληρο. Στα ζώα σημαίνει ζωτική δύναμη, που μαζί με το φυσικό τους ένστικτο τα συγκρατεί στο είναι και τα κατευθύνει στην εκπλήρωση του φυσικού σκοπού της υπάρξεώς τους. Όπως γίνεται κατανοητό, η ψυχή των ζώων δεν μπορεί να ταυτιστεί με τη λογική ψυχή των ανθρώπων, που είναι φύση νοερά και άυλη, προέρχεται από την πνοή του Θεού και είναι εικόνα Του, αθάνατη και ακατάλυτη… Το ζώο δεν πρόκειται να αναστηθεί κατά την κοινή ανάσταση (των νεκρών). Η αγάπη προς τα ζώα είναι εκδήλωση χριστιανικής αγάπης και ευγνωμοσύνης προς το δωρεοδότη Κύριο, που τόσο απλόχερα έπλασε τα όντα Του, που πολλές φορές εξυπηρετούν τον άνθρωπο με κάθε τρόπο («Απαντήσεις σε ερωτήματα Δογματικά», σελ.67). Θαυμάζομε τους Αγίους, που αγκαλιάζουν με αγάπη σε βαθμό εκπληκτικό τα άγρια ζώα και τα προστατεύουν. Θεραπεύουν τις πληγές τους και τα εξημερώνουν, ώστε να συνυπάρχουν με αυτά, αποκαθιστώντας έτσι «παραδεισένιες σχέσεις» στις άγριες ερήμους. Το χρέος των χριστιανών προβάλλει πιο αυξημένο σήμερα, που η σύγχυση απλώνεται ολοένα και περισσότερο, με το «συγκρητισμό» ιδεών στα παντοδύναμα Μ.Μ.Ε, ακόμα και στο χώρο της Παιδείας.
Θα τελειώσουμε, φίλοι μου, με τα λόγια του Άγίου Σιλουανού του Αθωνίτη: «Ο άνθρωπος κλήθηκε να ζει αιώνια με τον Κύριο, που επιδαψιλεύει τόσο πλούσια τη Χάρη Tου στους εκλεκτούς Του, ώστε αυτοί αγκαλιάζουν ολόκληρη τη γη, ολόκληρο τον κόσμο με την αγάπη τους. Ο άνθρωπος δεν πρέπει να έχει πάθος για τα ζώα, αλλά μόνο καρδιά που να συμπονά κάθε δημιούργημα…τα πάντα κτίστηκαν, για να τα χρησιμοποιεί ο άνθρωπος, και γι’ αυτό, όταν υπάρχει ανάγκη, μπορεί να επωφελείται απ’ όλα όσα υπάρχουν στην Κτίση. Αλλά ταυτόχρονα οφείλει να φροντίζει για όλη τη δημιουργία. Γι’ αυτό κάθε βλάβη που προξενείται στα ζώα και στα φυτά, είναι αντίθετη προς το νόμο της Χάριτος, όπως και κάθε προσκόλληση στα ζώα είναι αντίθετη προς τις εντολές του Θεού».
Νίκος Σιγανός




