Σχόλια στο Ευαγγέλιο της Κυριακής

ΕΥΑΓΓΕΛΙΟ Γ΄ΚΥΡΙΑΚΗΣ ΛΟΥΚΑ (Ζ΄,11-17)

«Όταν Θεέ μου πονώ, τότε νιώθω ότι υπάρχω, γιατί εσύ είπες να ζούμε με αγάπη» (Ντοστογιέφσκι)

          Βιώνοντας την αγάπη του Θεού, που διαχέεται σ’ όλη τη Δημιουργία, αλλά, ιδιαιτέρως με την Ενανθρώπηση και τη Σταύρωσή Του, προσεγγίσαμε στο Λόγο Του και την αγάπη των ανθρώπων μεταξύ τους. Στη διήγηση του Ευαγγελίου αυτής της Κυριακής, ο Ιησούς συναντάει το θάνατο. Αναιρώντας τον, θεραπεύει τον ανθρώπινο πόνο, αλλά, το κυριότερο, δίνει μαρτυρία αναστάσεως στους ανθρώπους. Καλούμαστε, λοιπόν, να προβληματιστούμε, για άλλη μια φορά, στο μεγάλο μυστήριο του πόνου, που, εδώ και χιλιάδες χρόνια,  η ανθρωπότητα βιώνει   σ’ όλη την τραγικότητά του.

«Νεανίσκε, σοι λέγω, εγέρθητι»

Είναι πολύ συγκινητικά τα γεγονότα στην πόλη Ναΐν. Καθώς πλησιάζει ο Ιησούς με τους μαθητές Του και με πλήθος κόσμου να τον ακολουθεί, κοντά στην πύλη συναντούν μια νεκροπομπή. Η πονεμένη μάνα να κλαίει το μονάκριβο γιο της, συνοδεύοντάς τον με αρκετό κόσμο στην τελευταία του κατοικία. Μόλις την είδε ο πολυεύσπλαχνος Κύριος, τη λυπήθηκε και της λέει: «Μην κλαις». Αγγίζοντας το φέρετρο, λέει: «Νεαρέ, σου λέω, σήκω». Ανακάθισε αμέσως ο νεκρός, άρχισε να μιλάει και ο Ιησούς τον παρέδωσε στη μητέρα του.Τότε, όλους τους κατέλαβε ιερός φόβος και δόξαζαν το Θεό, λέγοντας ότι τους επισκέφτηκε, στέλνοντας μεγάλο προφήτη ανάμεσά τους! Σε αντίθεση με άλλες περιπτώσεις, εδώ παρατηρούμε ότι ο Χριστός πηγαίνει αυτόκλητος να συναντήσει τη συνοδεία του νεκρού.  Οι Πατέρες εντοπίζουν πολλές διαφορές ανάμεσα σ’ αυτό το θαύμα και άλλα παρόμοια της Π. Διαθήκης, με σπουδαιότερη, ότι, Αυτός, έχοντας την εξουσία της ζωής και του θανάτου, δε χρειάζεται καθόλου ν’ απομονωθεί και να προσευχηθεί, όπως είχε γίνει με τον Ηλία και τον Ελισαίο. Ένα απλό άγγιγμα του νεκρού αρκεί, για να τον αναστήσει, καθώς το σώμα του Κυρίου είναι κατοικία του ζώντος Λόγου του Θεού και διαθέτει τις ζωηφόρες ενέργειές Του! Ανασταίνει, λοιπόν, το νεκρό ο Κύριος, κινούμενος από φιλανθρωπία προς το παιδί και τη χαροκαμένη μάνα.  Κυρίως, όμως, για να προσελκύσει όλους να πιστέψουν στη θεότητά Του. Όπως επισημαίνει ο Άγιος Γρηγόριος ο Παλαμάς, ανέστησε πριν το Σταυρό τρεις και πάνω σ’ αυτόν πολλούς, που εμφανίστηκαν στην Αγία Πόλη. Σπουδαιότερη όμως είναι η δική Του Ανάσταση, με την οποία απέδειξε ότι είναι  νικητής του θανάτου,  ο Κύριος ζωντανών και νεκρών. Υπόσχεται, έτσι, και μας διαβεβαιώνει για την ένθεη, αθάνατη και αιώνια ζωή μας (ΟΜΙΛΙΑ ΜΒ΄).

Με τον «Πάσχοντα» Θεό

          Σ’ όλες τις εποχές και σ’ όλες τις κοινωνίες, ο ανθρώπινος πόνος αποτελούσε μεγάλο πρόβλημα.       Στρέφοντας το βλέμμα στο παρελθόν, διακρίνουμε αμέτρητα δράματα, περιπέτειες, πολέμους, ασθένειες, δάκρυα, οδύνη. Βλέπομε, επίσης, ότι, από την αρχαιότητα, οι λαοί, με διάφορες τελετές, προσπαθούσαν  να προσαρμοστούν στην πραγματικότητα του θανάτου. Ο πόθος της αιωνιότητας, με διαφορετικές αποχρώσεις, διαπερνά όλες τις θρησκείες.  Όμως, η απάντηση του Χριστιανισμού είναι εντελώς διαφορετική στο ζήτημα του θανάτου.          Ήδη από την Παλαιά Διαθήκη, οι πιστοί άνθρωποι ήξεραν ότι οι ασθένειες, η φθορά, ο θάνατος  κληρονομήθηκαν ως συνέπειες της Πτώσης των Πρωτοπλάστων. Ο πανανθρώπινος πόθος της αθανασίας γίνεται πεποίθηση, βάσιμη ελπίδα. Περνάει το μήνυμα της πίστης, ως σχέσης με  τον αληθινό, προσωπικό, φιλάνθρωπο Θεό, αλλά, και του ερχομού τους Βασιλείας Του . Έρχεται, λοιπόν, ο Υιός και Λόγος του Θεού και Θεός αληθινός, από άπειρη αγάπη προς τον άνθρωπο, να ντυθεί την ανθρώπινη φύση, μ’ όλες τις ιδιότητές της, εκτός από την αμαρτία.   Να ζήσει τα «αδιάβλητα πάθη»: τον πόνο, τη χαρά, την πείνα, τη δίψα, τη μοναξιά και τις δυσκολίες των ανθρώπων. Όχι μακριά, αλλά μαζί τους. Συγκινείται στη θέα  των αρρώστων, των τυφλών, των παραλυτικών και τους θεραπεύει. Δακρύζει στο θάνατο. Ανασταίνει νεκρούς. Με το μειλίχιο λόγο Του, αλλά, και, μόνο με την παρουσία Του, γλυκαίνει τον πόνο. Μαλακώνει τις καρδιές των ανθρώπων. Όταν φτάσει η ώρα του Θείου Δράματος, ο Χριστός, υπακούοντας στο θείο θέλημα, ακολουθεί εκουσίως το δρόμο του μαρτυρικού θανάτου. Ως άνθρωπος, πάνω στο Σταυρό ζει την απόλυτη μοναξιά. Εδώ κορυφώνεται ο ανθρώπινος πόνος. Πεθαίνοντας μαρτυρικά, ο αναμάρτητος, σβήνει τις αμαρτίες μας με το πανάχραντο αίμα Του, που ποτίζει τη γη και την εξαγιάζει. Κατεβαίνοντας στον Άδη, φέρνει στους νεκρούς όλων των εποχών την καλή είδηση, πως θα τους ξαναδώσει τη ζωή και τη χαμένη τους ευτυχία. Μια νέα ζωή, μια νέα κοινωνία, χαρίζοντας την Ανάσταση στο ανθρώπινο γένος.

Προσδοκώντας την ανάσταση των νεκρών

Το πρόβλημα του ανθρώπινου πόνου στο βάθος του είναι ανερμήνευτο. Όμως, θαυμάζουμε τον τρόπο, με τον οποίο το αντιμετωπίζουν οι Άγιοι της Εκκλησίας: με θάρρος, πίστη, υπομονή, αληθινό ηρωισμό. Συγχρόνως, μας δείχνουν πώς κι εμείς μπορούμε να υπομένουμε τις δυσκολίες, τις αρρώστιες, τις δοκιμασίες της ζωής μας, ώστε να ωφελούμαστε πνευματικά και να συμπάσχουμε με τους συνανθρώπους μας. Εδώ, λοιπόν, βρίσκεται η μεγάλη διαφορά της θείας Αποκαλύψεως από όλες τις φιλοσοφίες και τις θρησκευτικές παραδόσεις: δεν ψάχνει να λύσει το πρόβλημα  του θανάτου, σε επικίνδυνα μονοπάτια. Δεν αποπροσανατολίζει τους ανθρώπους με ιδέες, τύπου της  «απάθειας» του  Βουδισμού, ή της  απέλπιδος «αφοβίας» του Καζαντζάκη. Η Εκκλησία μας είναι αντίθετη με τις ομιχλώδεις, απαισιόδοξες, θνησιγενείς φιλοσοφίες, ακόμα κι αν μιλούν για μια γενική και αόριστη «αθανασία της ψυχής», όπως και με τις ιδέες  διαιωνίσεως της ύλης. Βιώνοντας  την εμπειρία της Αναστάσεως,  κηρύσσει  την πίστη στο Χριστό και την Αγάπη, που νικάει το φόβο. Μεταμορφώνει τον πόνο σε χαρά. Το θάνατο, σε ζωή που  χαρίζει ο Κύριος, από δω και τώρα. Αλλά, προπάντων, στη Μέλλουσα Ζωή, με την ανάσταση ψυχών και σωμάτων. Τότε, που «οι νεκροί ακούσονται της φωνής του υιού του Θεού, και οι ακούσαντες ζήσονται» (Ιωάν. Ε΄, 25).

Ν.Σ.