AΠΟΣΤΟΛΙΚΑ ΑΝΑΓΝΩΣΜΑΤΑ
KΥΡΙΑΚΗ ΙΕ΄ ΛΟΥΚΑ (Ζακχαίου) ( Β΄Κορ. Δ΄ 6 – 15)
Με το θείο φωτισμό, στην ομολογία του Χριστού
«Ἀδελφοί, ὁ Θεὸς ὁ εἰπὼν ἐκ σκότους φῶς λάμψαι, ἔλαμψεν ἐν ταῖς καρδίαις ἡμῶν πρὸς φωτισμὸν τῆς γνώσεως τῆς δόξης τοῦ Θεοῦ ἐν προσώπῳ Ἰησοῦ Χριστοῦ… Ἔχοντες δὲ τὸ αὐτὸ πνεῦμα τῆς πίστεως κατὰ τὸ γεγραμμένον, ἐπίστευσα, διὸ ἐλάλησα, καὶ ἡμεῖς πιστεύομεν, διὸ καὶ λαλοῦμεν».
Πολλές φορές στην καθημερινή μας ζωή, αλλά υποχρεωτικώς στα δικαστήρια, ζητάμε «μάρτυρες», για να επιβεβαιώσουν, ή να διαψεύσουν γνώμες, απόψεις, καταστάσεις. Παλιότερα, πολλοί – και σήμερα ίσως λιγότερο- επικαλούνταν αγίους ως «μάρτυρες»(!) και προσέτρεχαν σε ναούς, προκειμένου να…λύσουν σοβαρές διαφορές, να διαλευκάνουν αμφισβητούμενες υποθέσεις. Στο σημερινό αποστολικό ανάγνωσμα περιγράφονται βασικές εμπειρίες των Αποστόλων και προβάλλει το ζήτημα της μαρτυρίας και της ομολογίας των χριστιανών, που έχουν τόσες ευλογίες στη ζωή τους.
Ήδη στους προηγούμενους στίχους ο Παύλος διαβεβαιώνει ότι οι Απόστολοι διακονούν ένα έργο θεόσταλτο, αφού κηρύσσουν τον Ιησού Χριστό, ως «δούλοι» Του. Λοιπόν, ο Θεός-λέει στη συνέχεια- που με το δημιουργικό Του Λόγο φώτισε το Σύμπαν, έλαμψε στις καρδιές μας και μας φώτισε, για να γνωρίσουμε τη δόξα Του στο πρόσωπο του Ιησού Χριστού. Το αδύναμο θεϊκό φως που κρυβότανε στα βάθη της ανθρώπινης ψυχής, ήρθε ο Κύριος, με το Λόγο Του και την όλη παρουσία Του στη γη, να το πολλαπλασιάσει και να το αναδείξει, ώστε όσοι τον ακολουθούν, όντας μέλη της Εκκλησίας Του, να λαμβάνουν τη Χάρη του Πνεύματος και να πορεύονται προς τη θεογνωσία.
Όμως, εδώ προσεγγίζουμε την τραγικότητα, αλλά συγχρόνως και το μεγαλείο των Αποστόλων και των αληθινών χριστιανών: μέσα σε ασθενικά σώματα, σαν σε «χωματένια σκεύη», κομίζουν το θησαυρό αυτής της φωτιστικής και ένδοξης γνώσης, ώστε να φανερώνεται η πηγή της, που είναι ο Θεός κι όχι οι άνθρωποι. Ο Παύλος, που υπέφερε από ανίατη ασθένεια και υπέστη απερίγραπτα μαρτύρια, με την εμπειρία της συνεχούς παρουσίας του Χριστού στα βάθη της υπάρξεώς του, έρχεται να πλέξει το εγκώμιο των θλίψεων στη ζωή των Αποστόλων. Παντοειδείς πιέσεις, διώξεις, πτώσεις, στενοχώριες, δοκιμασίες, δεν τους καταβάλλουν, δεν τους συντρίβουν. Αντιμετωπίζουν διαρκώς τον κίνδυνο του θανάτου, μετέχοντας στο θάνατο του Χριστού, για χάρη Του, για να φανεί η ζωή και η δύναμή Του στα θνητά σώματά τους !
Με τις θλίψεις λοιπόν, τις αρρώστιες, τις δοκιμασίες, ο άνθρωπος «προπονείται», ταπεινώνεται, μετανοεί, μεταμορφώνεται και με την πίστη στο Θεό εξέρχεται νικητής. Ο Όσιος Μακάριος της Όπτινα γράφει: «Μέσα σε μια ορθόδοξη καρδιά, η λύπη και το πένθος σύντομα διαλύεται κάτω από το φως της αληθινής σοφίας. Τη θέση του πόνου παίρνει μια καινούργια γνώση, όπου κυριαρχεί η πίστη και η ελπίδα. Η πίστη δίνει στο νου φτερά και τον ελευθερώνει. Αυτή η ελευθερία εκδηλώνεται και αποδεικνύεται με μια ήρεμη σταθερότητα στη ζωή του ανθρώπου. Το όργανο που κόβει τις αλυσίδες και μάς ελευθερώνει είναι ο εξαγνισμένος, ο κεκαθαρμένος νους. Και η κάθαρση του νου γίνεται κατορθωτή με τον αδιάκοπο έλεγχο των λογισμών, με την ανάγνωση των θείων Γραφών, με τη μελέτη των βιβλίων των θεοφόρων Πατέρων…κάτω από το πέπλο της ζωντανής και αδιάλειπτης προσευχής, που παρέχει την προστασία και την ενίσχυση του Θεού»( Νουθεσίες»).
Ο Απόστολος μάς διαβεβαιώνει ότι το Άγιο Πνεύμα μάς στηρίζει στην πίστη. Και ως αποτέλεσμα αυτής της εμπιστοσύνης στο Θεό έρχεται η βεβαιότητα της κοινής αναστάσεως και της συνάξεως όλων, κατά τη Δευτέρα Παρουσία του Χριστού. Η ανάγκη ομολογίας της πίστης μας στον Τριαδικό Θεό προβάλλει έντονη, σε μια εποχή, που η γνήσια πίστη ολοένα και περισσότερο μοιάζει να χάνεται, ή αλλοιώνεται, και οι πιστοί προσαρμόζονται και εναρμονίζουν τη ζωή τους με το «κοσμικό φρόνημα», κάτω από τον οδοστρωτήρα ενός «πολιτισμού», που, μάλλον καταχρηστικά χαρακτηρίζεται ως τέτοιος! Μα, πέρα από καλοπέραση, πρόσκαιρες ηδονές, φτιασιδωμένη ευτυχία, μ’ όλες τις ευκολίες και ανέσεις, τι άλλο, ουσιαστικό, έχει ο υλιστικός τρόπος ζωής να μας δώσει;
Kυριακή του Ζακχαίου, σήμερα, θα μπορούσαμε να πάρομε ένα μήνυμα, ανάμεσα στα πολλά: όπως αυτός, που με τον ένθεο ζήλο του υψώθηκε πάνω από το πλήθος, φιλοξένησε τον Κύριο, μετανόησε εμπράκτως κι έγινε άγιος, έτσι κι εμείς, ας αγωνιζόμαστε να υπερβούμε τα εμπόδια της ζωής μας- πάθη, ασθένειες, θλίψεις, λογισμούς, πειρασμούς- και ας ανοίξουμε την πόρτα της καρδιάς μας στον Ιησού Χριστό, που είναι το Φως του κόσμου, η Αλήθεια και η Ζωή, ώστε να μας ενδυναμώνει να δίνουμε τη μαρτυρία μας και να τον ομολογούμε, όχι τόσο με «κηρύγματα», όσο με τις πράξεις μας, δίνοντας την αγάπη μας προς όλους- ακόμα και με την καρποφόρα «σιωπή» μας. Έτσι κι Εκείνος θα μας «αναστήσει» και θα μας εισαγάγει στη Βασιλεία των Ουρανών!
Νίκος Σιγανός, θεολόγος
