ΠΑΡΕΠΙΔΗΜΟΙ ΣΤΟΝ  ΚΟΣΜΟ

Ο κόσμος που βλέπουμε, ζούμε και απολαμβάνομε, από τα αρχαία χρόνια μέχρι σήμερα προκαλεί διάφορα συναισθήματα και σκέψεις. Οι αρχαίοι Έλληνες, παρατηρώντας την πανέμορφη Κτίση, με τους νόμους, την ομορφιά, την αδιάκοπη ροή των πραγμάτων, συμπεριέλαβαν όλα τούτα στη λέξη «κόσμος». Με τις Μυθολογίες, φιλοσοφίες, θρησκείες, επιστήμες προσπαθούν να απαντήσουν σε ερωτήματα, που ο ανθρώπινος νους αδυνατεί να κατανοήσει. Ποιο είναι, λοιπόν, το νόημα του κόσμου; Γιατί τον έφτιαξε ο Θεός; Πώς αντιμετωπίζεται η ματαιότητά του; Όλοι παλεύομε σ’ αυτή τη ζωή, με τις ομορφιές και τις ασχήμιες, τις απολαύσεις και τις απογοητεύσεις, τις λύπες και τις χαρές της. Μήπως τις ίδιες αντινομίες δε βίωναν και οι ιεροί συγγραφείς, οι Απόστολοι, οι Άγιοι της Εκκλησίας; Όμως, έχοντας το θείο φωτισμό, έβρισκαν απαντήσεις. Υπάκουαν στο Θεό, έπαιρναν δύναμη, έπρατταν κι έγραφαν  όσα το  Άγιο Πνεύμα όριζε ωφέλιμα για τους ανθρώπους. Η Αγία Γραφή είναι γεμάτη με ποιητικές εικόνες, που αποπνέουν αισθήματα χαράς, δοξολογίας και ευγνωμοσύνης προς το Δημιουργό του Σύμπαντος, το οποίο από παντού εκπέμπει «σήματα» της παρουσίας Του. Κατά τη χριστιανική Αποκάλυψη, ο ορατός κόσμος είναι «κτιστός», έγχρονος,  δημιούργημα του Θεού, που είναι Άχρονος, Άκτιστος, Απεριόριστος, Απρόσιτος στην ουσία Του, αλλά αισθητός με την αγάπη Του, με τις άκτιστες ενέργειές Του. Το Σύμπαν, παρά την απροσδιοριστία του, έχει αρχή, «γράφει» ιστορία, εξυπηρετεί το σχέδιο του Θεού, πορεύεται προς κάποιο μυστηριώδες «τέλος». Ωστόσο, έχομε μπροστά μας δυο διαφορετικές προσεγγίσεις για την αξία του κόσμου. Κατ’ αρχήν, όπως όλοι ξέρομε, ο Θεός «τα πάντα εν σοφία εποίησεν». Δηλαδή, ένα κόσμο πολύ καλό, αληθινό καλλιτέχνημα, ώστε να δοξάζεται το Πανάγιο Όνομά Του. Πρόκειται για όλο εκείνο το δυναμισμό που περιγράφει η Γένεση, μέσα από τον οποίο αναδύεται και η ανεπανάληπτη θέση του «κατ’ εικόνα και ομοίωσιν Θεού» πλασμένου ανθρώπου.  Παράλληλα, όμως, περιγράφεται  το δράμα που ακολούθησε το ανθρώπινο γένος με την Πτώση των πρωτοπλάστων. Προβάλλει, έτσι, η αίσθηση της τραγικότητας της ζωής, της ιστορίας, του κόσμου. Δυσκολίες, ασθένειες, πόνος, οδύνη, συμφορές, φυσικές καταστροφές ορθώνονται  στο δρόμο δικαίων και αδίκων. Κι έρχεται ο θάνατος να συμπληρώσει αυτό το σκηνικό της γήινης ματαιότητας, της λύπης, της απαισιοδοξίας. Βέβαια, ο Θεός δε μένει εντελώς «αμάρτυρος», άγνωστος στον κόσμο. Ο Λόγος Του στέλνει δυνατές ακτίνες φωτός στο σκοτισμένο νου του ανθρώπου. Με τη Σάρκωσή Του γίνεται ολοφάνερη η αγάπη Του προς τον άνθρωπο και τον κόσμο και θα ευωδιάζει σ’ όλους τους αιώνες. Παραδίνοντας ο Ιησούς τη Θεία Ευχαριστία  στην Εκκλησία, «αίρει την αμαρτίαν του κόσμου». Ο νικητής του θανάτου διαλύει τα σκοτάδια, την απελπισία, τη φρίκη. Ανατρέπει όλα τα ανθρώπινα δεδομένα, ως Φως, Ανάσταση, Αληθινή Ζωή. Ο Διάβολος, που υπονομεύει τη χριστιανική ζωή, την πρόοδο, την επικράτηση του καλού, νικιέται, αλλά δεν εκτοπίζεται εντελώς, δοκιμάζοντας, κατά παραχώρηση  του Θεού, την ελευθερία του ανθρώπου, αλλά, και συμβάλλοντας στη σωτηρία του, κατά παράδοξο, βέβαια, τρόπο. Ο Θεός δημιούργησε τους ανθρώπους και τους έβαλε να ζήσουν σ’ αυτό τον κόσμο, τον καλό, μα γεμάτο μυστήριο. Στην ευλογημένη Γη, με πλούσιες πλουτοπαραγωγικές πηγές και αγαθά, αλλά κακοποιημένη από την άγρια εκμετάλλευση και την άδικη διαχείρισή τους, με συνέπειες, μεγάλες ανισότητες, καταδίκη πολλών λαών στην πείνα, την εξαθλίωση, τη φτώχεια, το θάνατο. Ωστόσο, οφείλουμε να σκεφτόμαστε ότι βρισκόμαστε σ’ αυτή τη ζωή, ως «φύλακες» και «διαχειριστές» του πανέμορφου Πλανήτη μας, έχοντας τη σωτηρία του διαρκές μέλημά μας. Είμαστε, λοιπόν, συμμέτοχοι, όχι σε ένα, αλλά πολλούς «κόσμους»: «έξω», τριγύρω μας, αλλά και «μέσα μας», ορατούς και αοράτους. Νιώθουμε ως πάροικοι και παρεπίδημοι, όπως ο Απόστολος Παύλος: «ου γαρ έχομεν μένουσαν πόλιν, αλλά την μέλλουσαν επιζητούμεν». Όμως, δεν είμαστε «αιθεροβάμονες». Γι’ αυτό επιβάλλεται να συνειδητοποιήσουμε τη μεγάλη μας ευθύνη στο σύγχρονο, αλλοπρόσαλλο κόσμο. Με την ελληνική κοινωνία σε παρατεταμένη, πολύπλευρη κρίση, ας φροντίζουμε να είμαστε ενεργά μέλη της Αγίας μας Εκκλησίας, με πίστη κι ελπίδα στο Θεό, αγωνιζόμενοι για ένα καλύτερο κόσμο.  Μια κοινωνία σε πορεία αληθινής προόδου, ελευθερίας, δικαιοσύνης. Που, όπως πιστεύομε, δεν μπορεί να επιτευχθεί χωρίς το Χριστό και το θέλημά Του. Τελικά, καλούμαστε να γίνουμε «μάρτυρές» Του, κήρυκες της Βασιλείας Του, με τα λόγια και τις πράξεις μας, περιμένοντας την «έσχατη Ημέρα» της Παρουσίας  Του, με την αναστημένη και αναγεννημένη ανθρωπότητα, σε ένα ριζικά ανανεωμένο, εντελώς διαφορετικό, αιώνιο Σύμπαν!

Νίκος Σιγανός, θεολόγος