Β΄ΜΕΡΟΣ

5. ᾨδὴ ς’ Σπλάγχνων Ἰωνᾶν, ἔμβρυον ἀπήμεσεν ἐνάλιος θήρ οἷον ἐδέξατο· τῇ Παρθένῳ δέ, ἐνοικήσας ὁ Λόγος  καὶ σάρκα λαβὼν διελήλυθε φυλάξας ἀδιάφθορον· ἧς γὰρ οὐχ ὑπέστη ῥεύσεως, τὴν τεκοῦσαν κατέσχεν ἀπήμαντον. Να προχωρήσουμε τώρα στις δύο επόμενες Ωδές, που αναφέρονται σε μια θαυμαστή και πολύ λαοφιλή ιστορία της Παλαιάς Διαθήκης.Η στ΄ Ωδή, στην Π. Διαθήκη αναφερόταν στον Προφήτη Ιωνά. Εδώ, η περιπέτειά του παρομοιάζεται με τη Σάρκωση του Θεού Λόγου. Όπως εκείνος βγήκε από την κοιλιά του κήτους αβλαβής, έτσι και ο Χριστός εισήλθε στη μήτρα της Παρθένου και πέρασε κατά τρόπο θαυμαστό, αφήνοντάς την άθικτη. Από τα σπουδαιότατα σχόλια των Αγίων, ας προσέξουμε Συμεών του Νέου Θεολόγου, που παρομοιάζει την εκ της Παρθένου γέννηση του Χριστού με τη δημιουργία της Εύας από την πλευρά του Αδάμ, για την ανάπλασή του. Καταλαβαίνομε ότι «ου φέρει το μυστήριον έρευναν». Προσεγγίζεται μόνο πίστη αληθινή, όπως την παρέλαβαν και την παρέδωσαν οι Απόστολοι και οι Πατέρες κι όχι όπως έχουν καταντήσει οι αιρετικοί και, δυστυχώς, πολλοί συνάνθρωποί μας, στην άγνοιά τους, ακολουθούν, φτάνοντας σε απίθανες πλάνες. ᾨδή ζ’  Οἱ Παῖδες εὐσεβείᾳ συντραφέντες, δυσσεβοῦς προστάγματος καταφρονήσαντες, πυρὸς ἀπειλὴν οὐκ ἐκπτοήθησαν, ἀλλ’ ἐν μέσῳ τῆς φλογὸς ἑστῶτες ἔψαλλον· Ὁ τῶν Πατέρων Θεός, εὐλογητὸς εἶ. Πρόκειται για κείνους τους τρεις νέους, που η Εκκλησία γιορτάζει αυτές τις μέρες ως αγίους, αλλά και  στην υμνολογία όλου του έτους εξυμνούνται για την πίστη, το θάρρος και την ευσέβειά τους. Οπλισμένοι με αυτά τα εξαιρετικά χαρίσματα από την ανατροφή τους,  καταφρόνησαν τη βλάσφημη διαταγή του Ναβουχοδονόσορα. Αντιστάθηκαν στην ειδωλολατρία, δεν φοβήθηκαν τη φωτιά, όπου τους έριξαν, αλλά, αντιθέτως, εξυμνούσαν το Θεό μέσα στο αναμμένο καμίνι! Στην η΄Ωδή, ο υμνογράφος παρομοιάζει το καμίνι που εξέπεμπε τη δροσιά, με τη φωτιά της θεότητας. Όπως εκείνο δεν έκαψε τα τρία παιδιά, έτσι και η μήτρα της Παρθένου έμεινε άφθορη με την ενανθρώπηση του Λόγου. Γι’ αυτό και ολόκληρη η Κτίση καλείται να δοξάζει τον Κύριο και να τον υπερυψώνει σ’ όλους τους αιώνες:  Θαύματος ὑπερφυοῦς ἡ δροσοβόλος, ἐξεικόνισε κάμινος τύπον· οὐ γὰρ οὓς ἐδέξατο φλέγει νέους, ὡς οὐδὲ πῦρ τῆς Θεότητος, Παρθένου ἣν ὑπέδυ νηδύν· διὸ ἀνυμνοῦντες ἀναμέλψωμεν. Εὐλογείτω ἡ κτίσις πᾶσα τὸν Κύριον, καὶ ὑπερυψούτω, εἰς πάντας τοὺς αἰῶνας.

7. 7. Και περνούμε στην τελευταία Ωδή, όπου κορυφώνονται, η ομορφιά, το μεγαλείο, η θεολογία του Κανόνα:

ᾨδὴ θ’ Μυστήριον ξένον, ὁρῶ καὶ παράδοξον! οὐρανὸν τὸ Σπήλαιον· θρόνον Χερουβικόν, τὴν Παρθένον· τὴν φάτνην χωρίον· ἐν ᾧ ἀνεκλίθη ὁ ἀχώρητος, Χριστὸς ὁ Θεός· ὃν ἀνυμνοῦντες μεγαλύνομεν. Αναμφισβήτητα, η Ενανθρώπηση του Θεού αποτελεί το μεγαλύτερο γεγονός της ιστορίας. Και μόνο ότι τη χώρισε στα δύο, θα αρκούσε για να πειστούν οι άσκεφτοι, που ανοήτως την αρνούνται. Όμως, για το ανθρώπινο μυαλό αποτελεί παράξενο, ανεξήγητο μυστήριο: Πώς, δηλαδή, το ταπεινό Σπήλαιο της Βηθλεέμ γίνεται Ουρανός, το απέραντο Σύμπαν, στο οποίο «κατοικεί» ο Θεός; Πώς η  Παναγία, αξιώνεται να γίνει «θρόνος» των αγγέλων; Πώς στην ταπεινή φάτνη θα φιλοξενηθεί Εκείνος που, ως άυλος, άπειρος, απερίγραπτος, δε χωράει πουθενά; Είναι  ο Χριστός και Θεός, τον οποίο οι πιστοί, ανυμνώντας, μεγαλύνομεν! Με τέτοια θεία νοήματα, εμπειρίες και βιώματα αγίων ανθρώπων, από την εποχή του Χριστού μέχρι τη δική μας, καταλαβαίνουμε γιατί οι χριστιανικές αλήθειες, η θεϊκή διδασκαλία και η αγιοπνευματική ζωή και Παράδοση της Εκκλησίας μας δεν μπορούν να συγκριθούν με  τις διδασκαλίες των ανθρώπων, όσο κι αν οι τελευταίες πολυτρόπως διαφημίζονται και προωθούνται. Όσο πλησιάζουν τα Χριστούγεννα, η «Μητρόπολις των εορτών», και ο κόσμος  προετοιμάζεται για τον εορτασμό τους, και μάλιστα, με τις σημερινές, κρίσιμες συνθήκες, η Εκκλησία μας, με τις  γιορτές Αγίων, Προφητών, Προπατόρων και Πατέρων και με την ωραιότατη υμνογραφία,  μας προσκαλεί σε έναν άλλο τρόπο απ’ αυτούς που προβάλλει το εμπόριο κι ο αντιχριστιανικός κόσμος. Μπορούμε να τρέξουμε κάποιες στιγμές στους ναούς, σε πόλεις, χωριά και Μοναστήρια, να απολαύσουμε τις εξαίσιες μελωδίες και να συμμετάσχουμε στα θεία Μυστήρια; Νομίζω, ναι, αν θέλομε να δώσουμε κάποιες ευκαιρίες στους εαυτούς μας και στις οικογένειές μας. Καλά Χριστούγεννα Νίκος Σιγανός