Σχόλια στο Ευαγγέλιο της Κυριακής

ΚΥΡΙΑΚΗ ΜΕΤΑ ΤΗ ΓΕΝΝΗΣΗ (Ματθ.β΄,13-23)

Ενώ το ουράνιο φως, οι ύμνοι των αγγέλων, η προσκύνηση των Μάγων και των Ποιμένων και τα ωραία συναισθήματα δεν έχουν, ακόμα, φύγει από τους πολυποίκιλους εορτασμούς μας, το ευαγγελικό ανάγνωσμα αυτής της Κυριακής φέρνει στα μάτια μας  τρία μεγάλα γεγονότα που επακολούθησαν, για να μας προσγειώσουν στο σκληρό κόσμο που ζούμε, ως εξόριστοι του χαμένου Παραδείσου: τη φυγή στην Αίγυπτο, τη σφαγή των νηπίων και την επιστροφή της Αγίας Οικογένειας στην Παλαιστίνη. Ο βασιλιάς Ηρώδης και η απόφαση της σφαγής Ψάχνοντας πληροφορίες γι’ αυτό τον απαίσιο άνθρωπο, η ψυχή μας πλημμυρίζει με  φρίκη. Υποτελής του αυτοκράτορα της Ρώμης Οκταβιανού, ταίριαζε απόλυτα με την εγκληματική φύση και την προστυχιά του. Ιδού, λοιπόν, ένας βάρβαρος, που είχε διαπράξει απερίγραπτα εγκλήματα, κάτοχος της κοσμικής εξουσίας, κυρίαρχος της ζωής και του θανάτου δικαίων και αδίκων. Ξέρομε ότι, μόλις έμαθε για τη Γέννηση του Ιησού, νομίζοντάς τον ως κοσμικό βασιλιά, ταράχτηκε κι έγινε θηριώδης! Αμέσως πήρε την απόφαση να θανατώσει το Θείον Βρέφος. Κι ενώ περίμενε τους τρεις Μάγους να τον πληροφορήσουν ακριβώς, πού ο Χριστός γεννάται, αυτοί, καθοδηγούμενοι με όνειρο  Θεού, ανεχώρησαν για την πατρίδα τους από άλλο δρόμο.  Θύμωσε, τότε, πάρα πολύ, κι έδωσε την εντολή της σφαγής των νηπίων.

Η φυγή στην Αίγυπτο

Η μεγάλη αυτή χώρα, με τον αρχαίο πολιτισμό της, τη δύναμη και τον πλούτο, τους λαμπρούς βασιλιάδες και τους θεούς της, είναι γνωστό πόσο μεγάλο ρόλο έπαιξε στην ιστορία του Ισραήλ. Και, να που, τώρα αξιώνεται να φιλοξενήσει το Βασιλιά των βασιλιάδων: τον Ιησού Χριστό! Μόλις αναχώρησαν οι Μάγοι, πάλι άγγελος Κυρίου καθοδηγεί τον Ιωσήφ να πάρει την Παναγία και το Βρέφος και να πάνε στην Αίγυπτο, για να γλυτώσουν από τη θανάσιμη απειλή του Ηρώδη. Και, ως φαίνεται, ήταν η καλύτερη επιλογή. Θα μείνουν εκεί, μάλλον για μικρό διάστημα, μέχρι να πεθάνει ο τρομερός βασιλιάς, οπότε και θα επιστρέψουν, για να εκπληρωθεί-μας λέει ο Ματθαίος-η προφητεία, «εξ Αιγύπτου εκάλεσα τον υιόν μου». Μάλιστα, υπάρχει μια κωμόπολη, η Ματαρία, προς τα βόρεια του Καΐρου,  με αρχαίους θρύλους, δεμένους με το πέρασμα της Αγίας Οικογένειας από κει!

Η σφαγή των νηπίων

«Φωνή εν Ραμά ηκούσθη, θρήνος και κλαυθμός και οδυρμός πολύς, Ραχήλ κλαίουσα τα τέκνα αυτής».Πολυσυζητημένο, αλλά, αναμφισβήτητο, αποτρόπαιο γεγονός. Σύμφωνα, βέβαια, με τα γεωγραφικά και πληθυσμιακά  δεδομένα εκείνης της εποχής, ο πραγματικός αριθμός των σφαγέντων νηπίων, πολύ απέχει από τις 14.000, που ο πολύς κόσμος νομίζει. Ο Τζοβάνι Παπίνι σημειώνει: «Ένα τρομερό μυστήριο κρύβεται σ’ αυτή τη ματωμένη προσφορά αγνών πλασμάτων. Ανήκουν στη γενεά που επρόκειτο να προδώσει και να σταυρώσει(τον Ιησού). Αλλά, τα νήπια που έπεσαν κάτω από το σπαθί των στρατιωτών του Ηρώδη εκείνη την ημέρα, δεν τον είδαν, δεν πρόφτασαν να δουν να  σκοτώνεται ο Κύριός τους. Τον έσωσαν με το δικό τους θάνατο και σώθηκαν για πάντα. Ήσαν τα Αθώα Νήπια κι έτσι έμειναν αιωνίως» («ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΧΡΙΣΤΟΥ», σελ.18).

Η επιστροφή από την Αίγυπτο

Ο θάνατος του  θεομάχου τυρράνου δεν άργησε να έλθει. Τραγικός και επώδυνος, θεωρούμενος από πολλούς ως μια δίκαιη τιμωρία, έδωσε τέλος σε μια μακρόχρονη «καριέρα», γεμάτη με φρικτά εγκλήματα. Η Αγία Οικογένεια, με την ειδοποίηση αγγέλου, παίρνει το δρόμο της επιστροφής στην πατρική γη. Όμως, τον μανιακό Ηρώδη, στην εξουσία είχε διαδεχθεί ο γιος του Αρχέλαος, όχι λιγότερο βάρβαρος από κείνον. Ο Ιωσήφ, πληροφορημένος, για άλλη μια φορά, από τον άγγελο, οδηγεί την Παναγία, με τον Ιησού στη γλυκιά αγκαλιά της, μακριά από τα επικίνδυνα αστικά κέντρα της Ιουδαίας: στα μέρη της Γαλιλαίας, στην όμορφη κωμόπολη Ναζαρέτ. Για να εκπληρωθεί, σύμφωνα με τον ευαγγελιστή, άλλη μια προφητεία για τον Ιησού, ότι θα ονομαστεί Ναζωραίος. Στο ήσυχο και χαριτωμένο εκείνο περιβάλλον επρόκειτο να ζήσει ο Κύριος, παίρνοντας, ως άνθρωπος, όλα τα απαραίτητα  στοιχεία του,  αλλά, συγχρόνως, σκορπίζοντας παντού την αγάπη και την αθωότητα εκείνη, που, όμοιά της, δε θα παρουσιαζότανε ποτέ πια στον πλανήτη γη!

Σταυροαναστάσιμη πορεία

 Η φυγή της Αγίας Οικογένειας στην Αίγυπτο,  στη μνήμη μας ανακαλεί τις περιπέτειες του Ισραηλιτικού λαού σ’ αυτή τη χώρα. Στο πρόσωπο του Βρέφους, που, από την πρώτη στιγμή της ζωής Του, συναντά την απόρριψη, το μίσος, το διωγμό, δε μπορούμε να μην ιδούμε τους διωγμούς των συνεπών χριστιανών, σ’ όλες τις εποχές και με ποικίλους τρόπους. Δρόμο δύσκολο, με θλίψεις, δοκιμασίες και παθήματα, για τα οποία, πολλές φορές θα μας προειδοποιήσει ο Χριστός, μα, πάνω απ’ όλα,  υπομονετικά και υπακούοντας στο θείο θέλημα, θα τα υποστεί ο Ίδιος, με αποκορύφωμα την αγωνία της Γεθσημανής, τα Πάθη και τη Σταύρωσή Του. Όμως, η επιστροφή Του από την Αίγυπτο, όπως και η Έξοδος των Ισραηλιτών από τη σκλαβιά της, εύστοχα παραλληλίζεται με τη σωτηρία των ανθρώπων από την αμαρτία, το Διάβολο και το θάνατο, με την «επιστροφή» στην κοινωνία με το Θεό, που έρχεται με τη συμμετοχή στη ζωή της Εκκλησίας. Έργο, βέβαια, και πορεία, που θα ολοκληρωθούν με τον ερχομό της Βασιλείας του Θεού, που δεν έχει τέλος. Σήμερα, πολλών λογιών «Ηρώδες», ενώ «εορτάζουν» Χριστούγεννα και κάνουν, μάλιστα, επιδεικτικά, «φιλανθρωπίες», με πολλούς, τρόπους, μέσα και μεθόδους εξαθλιώνουν και θανατώνουν εκατομμύρια αθώων παιδιών. Γεννημένα, ή, αγέννητα, πάντως, απροστάτευτα από τις φονικές διαθέσεις, αποφάσεις και πράξεις των βαρβάρων της εποχής μας. Ο μακαριστός γέροντας Σωφρόνιος, με τις  καταπληκτικές περιπέτειες και ευλογίες, μιλάει για την ανάγκη της άμυνάς μας εναντίον λογισμών που μας προκαλούν «καρδιακό πόνο» και προτείνει τη στροφή μας στο Χριστό, που νίκησε μόνος τον κόσμο. Ας μην αμφιβάλλουμε: η νίκη κατά του Κακού πηγάζει από το σπαργανωμένο Βρέφος, καθώς, όπως δείχνει και η ορθόδοξη  Εικόνα της Γεννήσεως, από το κέντρο του σκοτεινού σπηλαίου  και τον Τάφο, ήδη, προαναγγέλλεται η φωτοφόρος Ανάστασή Του.

          Ν Σ