AΠΟΣΤΟΛΙΚΑ ΑΝΑΓΝΩΣΜΑΤΑ
ΚΥΡΙΑΚΗ Ι΄ΛΟΥΚΑ ( Εφεσ. ΣΤ΄ 10-17)
Αγώνας για «πνευματικές εξετάσεις»
Σε τούτη τη ζωή που μάς χάρισε ο Κύριος, όλοι οι άνθρωποι αντιμετωπίζουν προβλήματα, δυσκολίες, δοκιμασίες, προκειμένου να επιβιώσουν και να εκπληρώσουν όνειρα, στόχους, επιθυμίες. Όσοι αγνοούν τον αληθινό Θεό, ή τον φαντάζονται ως μια «Ανωτέρα δύναμη», μακρινή, απρόσωπη, αδιάφορη, αγωνίζονται μόνοι τους, ή αφήνοντας συχνά τη ζωή τους στη «θεά» Τύχη-με τα ζώδια, κ. λ. π. Στο σημερινό ανάγνωσμα, ο Παύλος-που στο ασθενέστατο σώμα του βίωνε την παρουσία και τη δύναμη του Χριστού-δεν εκθέτει ηθικολογίες, ούτε ένα κατάλογο «ωραίων» αρετών. Μας αποκαλύπτει το σκηνικό της πάλης με το Διάβολο και τα δυνατά «όπλα» για τη διεξαγωγή αυτού του δύσκολου, άνισου αγώνα.
Μπορούμε να αντιληφθούμε καλύτερα το νόημα των λόγων του, αν ανατρέξουμε στα προηγούμενα. Εκεί αναπτύσσει την έννοια της Εκκλησίας ως νέας κοινωνίας, στην οποία οι πιστοί, ως μέλη του Σώματος του Χριστού, ακολουθούν μια καινούργια ζωή, διαφορετική από κείνη των άλλων ανθρώπων, σύμφωνα με το θέλημα του Κυρίου. Σ’ αυτό το στίβο, ο Απόστολος παρουσιάζει παραστατικά την εικόνα του αγωνιστή, επηρεασμένος από τον εξοπλισμό των Ρωμαίων στρατιωτών, με όλα τα εξαρτήματά τους. Ιδού λοιπόν η πρώτη προτροπή του: «ἐνδυναμοῦσθε ἐν Κυρίῳ καὶ ἐν τῷ κράτει τῆς ἰσχύος αὐτοῦ. Ἐνδύσασθε τὴν πανοπλίαν τοῦ Θεοῦ πρὸς τὸ δύνασθαι ὑμᾶς στῆναι πρὸς τὰς μεθοδείας τοῦ διαβόλου». Δηλαδή: να παίρνομε δύναμη με την ένωσή μας με τον Κύριο. Να «ντυθούμε» την πανοπλία Του, για να μπορούμε να αντιμετωπίσουμε τα τεχνάσματα του διαβόλου. «Παράξενα πράγματα», θα σχολίαζε ο σύγχρονος άνθρωπος, που έχει αποδιώξει από τη ζωή του το Θεό, θαμπωμένος από τις επιστημονικές και τεχνολογικές κατακτήσεις και παγιδευμένος στην καλοπέραση, στην ηδονοθηρία, στις υλικές απολαύσεις. Όταν ακούμε από χριστιανούς τη φράση, «και ποιος γύρισε από τον άλλο κόσμο να μάς πει τι είδε εκεί», αμφισβητώντας, έτσι, την Ανάσταση του Χριστού, τί να περιμένουμε για άλλα ζητήματα; Ας θυμηθούμε όμως ότι Εκείνος ήρθε στη γη, ακριβώς για να καταργήσει τη δύναμη του διαβόλου και να μάς απαλλάξει από τη «δουλεία» του, από το θάνατο και την αμαρτία. Αυτόν λοιπόν, τον Παντοδύναμο Κύριο, που είναι η Αγάπη, που δοκιμάστηκε ως άνθρωπος και νίκησε τους τρεις Πειρασμούς στο Σαραντάριον Όρος, Αυτόν, που ανάσταινε νεκρούς και θεράπευε δαιμονισμένους, έχομε ανάγκη, για να αντιμετωπίσουμε τις πανουργίες του Πονηρού, που ακόμα και «ως άγγελος φωτός» μπορεί να παρουσιαστεί, κι όπως λέει ο απόστολος Πέτρος, «ως λέων ωρυόμενος περιφέρεται ζητώντας ποιον να καταπιεί»!
Βέβαια, βιώνομε καθημερινά αμέτρητα εμπόδια και δυσκολίες, ζήλειες, μίση και εχθρότητες, ακόμα κι από πρόσωπα οικεία και αγαπητά. Και δεν είναι εύκολη η αντιμετώπιση τέτοιων καταστάσεων. Αλλά, ο «πόλεμος» των δαιμονικών δυνάμεων είναι ασύλληπτος από μάς τους «κοινούς θνητούς». Ο Απόστολος λέει ότι «οὐκ ἔστιν ἡμῖν ἡ πάλη πρὸς αἷμα καὶ σάρκα, ἀλλὰ πρὸς τὰς ἀρχάς, πρὸς τὰς ἐξουσίας, πρὸς τοὺς κοσμοκράτορας τοῦ σκότους τοῦ αἰῶνος τούτου, πρὸς τὰ πνευματικὰ τῆς πονηρίας ἐν τοῖς ἐπουρανίοις». Εδώ θα ζητήσουμε τη βοήθεια του Αγίου Παϊσίου, που σε σχετική ερώτηση είπε τα εξής: «Κοσμοκράτορας» σημαίνει ότι κυριαρχεί στη ματαιότητα, στην ψευτιά. Αλλοίμονο, θα άφηνε ο Θεός το διάβολο παντοκράτορα; Όσοι όμως έχουν δοσμένη την καρδιά τους στα μάταια, στα κοσμικά, αυτοί ζουν υπό την εξουσία «του κοσμοκράτορος του αιώνος τούτου». Η αιχμαλωτισμένη καρδιά από τον μάταιο κόσμο διατηρεί και την ψυχή ατροφική και εσκοτισμένο το νου».
Αυτός είναι ο σκληρός, «ασύμμετρος» αγώνας, που διεξάγεται αενάως και αοράτως απέναντι στα πονηρά πνεύματα, «ανάμεσα στη γη και στον Ουρανό». Η σωτηρία μας δεν ενεργείται με τρόπο «μαγικό». Δεν καταργείται το πιο πολύτιμο αγαθό: το «αυτεξούσιο», η ελευθερία του ανθρώπου. Γι’ αυτό ο Απόστολος μάς παροτρύνει να αναλάβομε την «πανοπλία του Θεού», ώστε να μπορέσουμε να αντισταθούμε στον Πονηρό στις δύσκολες ώρες. Να μη λυγίσουμε, αλλά να μείνουμε σταθεροί στον αγώνα μας, στις επάλξεις της ζωής. Κι όπως οι πολεμιστές έχουν τον απαραίτητο υλικό εξοπλισμό, έτσι κι εμείς χρειαζόμαστε τον πνευματικό: την αλήθεια, τη δικαιοσύνη, το «ευαγγέλιο της ειρήνης», την πίστη, την ελπίδα της σωτηρίας, και τέλος, το Λόγο του Θεού.
Αντί άλλου επιλόγου, φίλοι μου, ας προσέξουμε τα λόγια του (παραπάνω) Αγιορείτη Οσίου: «Εάν πιστεύουμε ότι ο Χριστός είναι ο ακρογωνιαίος λίθος, τότε τίποτε δεν μας φοβίζει. Όλα τα επιτρέπει ο Θεός για το καλό μας…Μάς καλεί συνέχεια, αλλά εμείς συνήθως απομακρυνόμαστε και, μόνον αν παρουσιασθεί κανένας κίνδυνος, τρέχουμε κοντά Του. Όταν ο άνθρωπος ενωθεί με τον Θεό, δεν υπάρχει περιθώριο να εισχωρήσει ο πονηρός. Επιτρέπει δηλαδή ο Θεός τους πειρασμούς, για να δίνουμε με αυτόν τον τρόπο «εξετάσεις» για την άλλη ζωή. Πρέπει να το καταλάβουμε καλά ότι πολεμούμε – και έχουμε να πολεμήσουμε, έως ότου βρισκόμαστε σ’ ετούτη την ζωή – με τον ίδιο τον διάβολο. Όσο ζει ο άνθρωπος, έχει πολλή δουλειά να κάνει για την καλυτέρευση της ψυχής του και έχει δικαίωμα να δίνει εξετάσεις πνευματικές».
Νίκος Σιγανός, θεολόγος
