ΑΠΟΣΤΟΛΙΚΑ ΑΝΑΓΝΩΣΜΑΤΑ
ΚΥΡΙΑΚΗ ΤΗΣ ΠΕΝΤΗΚΟΣΤΗΣ (Πράξ. Β΄ 1-11)

 «Παράδοξα σήμερον εἶδον τὰ ἔθνη πάντα ἐν πόλει Δαυΐδ, ὅτε τὸ Πνεῦμα κατῆλθε τὸ ἅγιον… καὶ πάντες ἤρξαντο φθέγγεσθαι, ξένοις ῥήμασι, ξένοις δόγμασι, ξένοις διδάγμασι, τῆς ἁγίας Τριάδος».

Πανηγυρίζει σήμερα, αγαπητοί μου, η Εκκλησία μας την επιφοίτηση του Αγίου Πνεύματος. Έχει τα επί γης «γενέθλιά» της. Μυστήριο μέγα και αξιοθαύμαστο. Πώς μπορούμε εμείς οι αμαρτωλοί να το προσεγγίσουμε; Φυσικά, αυτό δε γίνεται με τις φτωχότατες δυνάμεις μας. Εδώ θα προσπαθήσομε να εκθέσομε με συντομία τα «παράδοξα» γεγονότα που ο Ευαγγελιστής Λουκάς διηγείται, ανοίγοντας, ίσως, «παράθυρα»  ανεσπέρου φωτός στις καρδιές και στις «γκρίζες» πτυχές της ζωής μας.

Μετά την Ανάληψη του Χριστού, oi μαθητές, σαν τρομαγμένα πουλιά που έχασαν τη μάνα τους, ήταν συγκεντρωμένοι στο υπερώο των Ιεροσολύμων, προσμένοντας την έλευση του Παρακλήτου. Έφτασε η ημέρα  της  Πεντηκοστής, κατά την οποία οι Εβραίοι γιόρταζαν τη λήψη των Δέκα Εντολών από το Μωυσή στο θεοβάδιστον Όρος Σινά, και «ἦσαν ἅπαντες ὁμοθυμαδὸν ἐπὶ τὸ αὐτό». Δηλαδή, με μια καρδιά, με το ίδιο φρόνημα, με την ίδια πίστη, την ίδια προσδοκία. Με τα μάτια της ψυχής στραμμένα στον Ουρανό, όπως είχαν διδαχτεί. Όχι απογοητευμένοι, αλλά σε  διαρκή εγρήγορση, με δεήσεις και προσευχές. Ο αληθινοί πιστοί βέβαια ποτέ δεν απελπίζονται, αφού η γνήσια αγάπη «πάντα στέργει, πάντα ελπίζει, πάντα υπομένει», ξέροντας πως ο Κύριος είναι πάντα παρών. Δεν τους εγκαταλείπει.

 «Καὶ ἐγένετο ἄφνω ἐκ τοῦ οὐρανοῦ ἦχος ὥσπερ φερομένης πνοῆς βιαίας, καὶ ἐπλήρωσεν ὅλον τὸν οἶκον οὗ ἦσαν καθήμενοι». Ξαφνικά άνοιξαν οι ουρανοί και σαν δυνατός άνεμος ακούστηκε να πνέει και να γεμίζει όλο το σπίτι! Ήταν το πρώτο σημάδι-σύμβολο του Αγίου Πνεύματος. «Καὶ ὤφθησαν αὐτοῖς διαμεριζόμεναι γλῶσσαι ὡσεὶ πυρός, ἐκάθισέ τε ἐφ᾿ ἕνα ἕκαστον αὐτῶν, καὶ ἐπλήσθησαν ἅπαντες Πνεύματος ῾Αγίου, καὶ ἤρξαντο λαλεῖν ἑτέραις γλώσσαις καθὼς τὸ Πνεῦμα ἐδίδου αὐτοῖς ἀποφθέγγεσθαι». Μετά τη βίαιη πνοή του ανέμου, δεύτερο εκπληκτικό φαινόμενο: οι πύρινες γλώσσες-σύμβολα της παρουσίας του Θεού και της διδασκαλίας Του, που οι Απόστολοι θα μετέδιδαν στον κόσμο. Ήδη όμως, η ανθρωπότητα έπαιρνε το πρώτο της «μάθημα», δια μέσου του μεγάλου πλήθους που είχε συγκεντρωθεί από παντού στα Ιεροσόλυμα, και άκουγαν όλοι εκστασιασμένοι τους απλούς Γαλιλαίους να μιλούν τις δικές τους γλώσσες και τοπικές διαλέκτους, με τη δύναμη της Χάρης, που μόλις είχε πλημμυρίσει το σπίτι εκείνο και τις μαγεμένες  ψυχές τους!

Στο σημείο αυτό, ας δούμε πώς σχολιάζει τα υπερφυή γεγονότα, με τον απλό και φωτισμένο λόγο του, ο Άγιος Πορφύριος  ο Καυσοκαλυβίτης: «Ενώ-λέει- ο Απόστολος Πέτρος μιλούσε τη δική του γλώσσα, η γλώσσα του μεταποιούνταν εκείνη την ώρα στο νου των ακροατών. Με τρόπο μυστικό το Άγιο Πνεύμα τούς έκανε να καταλαβαίνουν τα λόγια του στη γλώσσα τους, μυστικά, χωρίς να φαίνεται. Αυτά τα θαυμαστά γίνονται με την επενέργεια του Αγίου Πνεύματος… Οι αμύητοι δεν μπορούν να καταλάβουν το νόημα του μυστηρίου του Θεού. Ήταν το δέος… Ήταν το γέμισμα υπό της θείας χάριτος. Στην Πεντηκοστή, οι άνθρωποι βρέθηκαν ξαφνικά σε μία τέτοια κατάσταση θεώσεως, που τα χάσανε. Έτσι, όταν η θεία χάρις τους επεσκίαζε, τους ετρέλαινε όλους -με την καλή έννοια- τους ενθουσίαζε. Αυτό μου έχει κάνει μεγάλη εντύπωση.  Ενθουσιασμός ήταν. Κατάσταση τρέλας πνευματικής». Αυτή την «τρέλα» χρειαζόμαστε και μείς, για να αντισταθούμε στη θεοποίηση του Ορθολογισμού της εποχής μας, καθώς οι υπερφίαλοι ηγέτες του κόσμου κτίζουν τους σύγχρονους «πύργους της Βαβέλ», «φυλακίζοντας» τις ανθρώπινες υπάρξεις, που ο Θεός προίκισε με το αυτεξούσιο, και σέβεται απολύτως!

 Τα «μονοπάτια» που οδηγούν στο «ξέφωτο» των ουράνιων καταστάσεων βρίσκονται στους ναούς και στα Μοναστήρια, με τα σήμαντρα, τις ιερές Ακολουθίες και τις γονυκλισίες-συμβολικές τής εν Χριστώ ταπείνωσης. Ας αναζητήσομε λοιπόν, φίλοι μου, το νόημα της μεγάλης Εορτής στο κατανυκτικό κλίμα της Λατρείας, μακριά από τους εκκωφαντικούς θορύβους ενός ξέφρενου τρόπου ζωής, που αλλοιώνει τη θεία εικόνα του ανθρώπου και διασπά την πολυπόθητη ενότητα των πάντων, για την οποία εύχεται διαρκώς η Εκκλησία. Οι υμνογράφοι δείχνουν αυτή τη λυτρωτική κατεύθυνση -που κατά βάθος ποθεί η ψυχή μας-υποβάλλοντάς μας το σεβασμό των θείων μυστηρίων, με ποιητικά «μαργαριτάρια», όπως τούτο:

«Πεντηκοστὴν ἑορτάζομεν, καὶ Πνεύματος ἐπιδημίαν, καὶ προθεσμίαν ἐπαγγελίας, καὶ ἐλπίδος συμπλήρωσιν, καὶ τὸ μυστήριον ὅσον; Ὡς μέγα τε καὶ σεβάσμιον! Διὸ βοῶμέν σοι· Δημιουργὲ τοῦ παντὸς Κύριε, δόξα σοι».

Νίκος Σιγανός, θεολόγος