ΑΠΟΣΤΟΛΙΚΑ ΑΝΑΓΝΩΣΜΑΤΑ
ΚΥΡΙΑΚΗ Θ΄ΛΟΥΚΑ (Εφεσ. Β΄ 14-22)
Πρωτοπόροι για την «ειρήνη του Χριστού»
Όπως μας πληροφορεί το βιβλίο της Γενέσεως, ο Θεός δημιούργησε τον κόσμο «καλόν λίαν». Κι επειδή είναι Θεός της ειρήνης, έπλασε και τον άνθρωπο με φύση ειρηνική. Έτσι, οι Πρωτόπλαστοι ζούσαν σε αρμονία με όλη την Κτίση. Μα, από τη στιγμή που επαναστάτησαν εναντίον του Δημιουργού, πληγώθηκε η αγαπητική σχέση μαζί Του. Η φύση εξαγριώθηκε, έφυγε η ειρήνη από τη ζωή τους κι από όλη τη γη! Και υψώθηκαν έκτοτε «τείχη» πολλά: ανάμεσα στο Δημιουργό και στους ανθρώπους, και μεταξύ των ανθρώπων: έχθρες, μίση, πάθη, συγκρούσεις, πόλεμοι παντού!
Στην εποχή της Παλαιάς Διαθήκης οι Προφήτες προαναγγέλλουν την Ενανθρώπηση του Θεού. Κι ήρθε Εκείνος στη γη, για να ξαναφέρει την αγάπη και την ειρήνη, ανοίγοντας ξανά τις θύρες του Παραδείσου στους απογόνους του Αδάμ! Ας δούμε λοιπόν πώς εννοεί ο Παύλος αυτή τη νέα κατάσταση, που δεν εξελίσσεται στη «σφαίρα της φαντασίας» του, αλλά κατακτιέται σε τούτη τη ζωή.
«O Χριστός ἐστιν ἡ εἰρήνη ἡμῶν- λέει- γιατί αυτός έκανε τους δύο αντιμαχόμενους κόσμους ένα λαό και γκρέμισε ό,τι σαν τοίχος τούς χώριζε και προκαλούσε έχθρα μεταξύ τους. Κατήργησε δηλαδή τον ιουδαϊκό νόμο των εντολών και των διατάξεων, για να δημιουργήσει με το έργο Του από τα δύο εχθρικά μέρη, μια νέα ανθρωπότητα, φέρνοντας την ειρήνη». Ο Άγιος Απόστολος μιλάει για το «μεσότοιχο του φραγμού» και στο νου μας έρχεται το «Τείχος των δακρύων» στην αυλή του Ναού του Σολομώντα στα Ιεροσόλυμα, που ακόμα χωρίζει τους Εβραίους από τους άλλους λαούς. Άλλος «φραγμός» ήταν ο Μωσαϊκός Νόμος, καθώς η προσκόλληση στις διατάξεις του ταλαιπωρούσε και τους πρώτους χριστιανούς. Κι έκαμαν μεγάλο αγώνα οι Απόστολοι για την αποκατάσταση νέων, αγαπητικών σχέσεων, στο «βασίλειο της ελευθερίας και της Χάρης του Θεού». Έρχεται λοιπόν ο Απόστολος να μάς τονίσει ότι ο Χριστός, με το σταυρικό Του θάνατο, γκρέμισε όλα τα «τείχη». Διαλύει την έχθρα Ιουδαίων και εθνικών και φέρνει τη συμφιλίωση των ανθρώπων με το Θεό, αλλά και μεταξύ τους. Απλώνοντας τα άχραντα χέρια Του πάνω στο Σταυρό, αγκαλιάζει όλους τους ανθρώπους, ανεξαρτήτως φύλου, εθνότητας, κοινωνικής τάξεως, θρησκείας, ιδεολογίας, φυλής. Ανοίγεται έτσι σ’ όλη την ανθρωπότητα, με το κάλεσμα της αγάπης, της δικαιοσύνης, της ειρήνης, της ελπίδας, της αιώνιας, αληθινής Ζωής.
Κάτω απ’ αυτό το πρίσμα μπορούμε να εννοήσουμε τι σημαίνει η «ειρήνη του Χριστού», που χάριζε σ’ όσους τον ακολουθούσαν, με την ανεπανάληπτη, γλυκιά παρουσία Του στη γη. Ο Απόστολος δεν αναπτύσσει κάποιες ωραίες, αλλά ουτοπικές, εξωκοσμικές ιδέες. Εκθέτει τη ρεαλιστική, εξαιρετική προοπτική, που προβάλλει με το κάλεσμα όλων των ανθρώπων υπό τη σκέπη και την αγάπη του Θεού. Είμαστε-λέει-συμπολίτες των αγίων και οικείοι του Θεού, γιατί προστεθήκαμε στον άγιο ναό Του, που έχει θεμέλιο τους αποστόλους και τους προφήτες κι ακρογωνιαίο λίθο αυτόν τον ίδιο τον Ιησού Χριστό! Κι όλοι μαζί ζούμε, «οικοδομούμαστε», πορευόμαστε, ώστε να γίνομε «κατοικητήριο του Θεού»!
Τι πιο ωραίο, τι πιο σωτήριο, από το «εργαστήριο αγιότητας» που είναι η Αγία μας Εκκλησία; Ποιος άλλος «προορισμός» είναι πιο ελπιδοφόρος, πιο ασφαλής, από κείνον της αιωνιότητας, που καταλήγει στην αγκαλιά του Θεού; Αυτή η «άνωθεν ειρήνη», για την οποία επανειλημμένως δέεται η Εκκλησία, διαχέεται προς το Θεό, στον εαυτό μας, προς τους συνανθρώπους μας και όλη την Κτίση. Άγιοι Πατέρες όπως ο Μέγας Βασίλειος, ο ιερός Χρυσόστομος κ. ά, αλλά και σύγχρονοι σοφοί και επιστήμονες, επισημαίνουν τις βαθύτερες αιτίες των πολεμικών συγκρούσεων: τα πάθη της απληστίας, της κενοδοξίας, το κυνηγητό των υλικών απολαύσεων και του κέρδους. Οι «φραγμοί», τα εμπόδια της ειρήνης ορθώνονται σήμερα, ως μέγιστο πρόβλημα, όχι μόνο σε θρησκείες με αναχρονιστικές εντολές, βία και φανατισμούς, αλλά και στις (άλλοτε) «χριστιανικές κοινωνίες», όπου υποτιμάται και κατασυκοφαντείται η Εκκλησία και διώχνεται ο Χριστός, κι από τη ζωή των χριστιανών!
Το παγκόσμιο αίτημα της ειρήνης δυστυχώς παραμένει όνειρο ανεκπλήρωτο για τους περισσότερους λαούς. Ο στοιχειώδης σεβασμός της ζωής, της ελευθερίας και της ανθρώπινης αξιοπρέπειας υπάρχει μόνο στις διακηρύξεις πολιτικών και διεθνών Οργανισμών. Μπροστά σε όσα τραγικά βιώνουμε τον τελευταίο καιρό στις εμπόλεμες χώρες, όπου δεν τελειώνει ο πόνος, η οδύνη από τις απώλειες χιλιάδων αθώων, και μάλιστα παιδιών, με τον ξεριζωμό εκατοντάδων χιλιάδων ανθρώπων, ποια πρέπει να είναι η στάση μας, ως χριστιανών; Άραγε, δικαιούμαστε να εφησυχάζουμε, ανεχόμενοι τις τεράστιες αδικίες και αρκούμενοι σε ευχολόγια και ανώδυνους συναισθηματισμούς; Τόσο εύκολα λοιπόν γίνεται πράξη το κήρυγμα της ειρήνης του Χριστού; Μήπως βρισκόμαστε πιο παλιά κι από την εποχή που ο Μιχαίας προφήτευε τον ερχομό του Άρχοντα της ειρήνης και Λυτρωτή; Όχι, δεν είναι δυνατόν να μένουμε απαθείς. Όταν ξεσηκώνονται οι λαοί, διεκδικώντας στοιχειώδη ανθρώπινα δικαιώματα, η Εκκλησία, όλοι μας, οφείλουμε να είμαστε πρωτοπόροι κι όχι «απόντες» ή ουραγοί.
Νίκος Σιγανός, θεολόγος
