Πρωτ. Γεωργίου Μαρνέλλου, Δρα Θεολογίας, διευθυντή-σχολάρχου του Ινστιτούτου Ελληνικής, Ρωσικής Γλώσσας, Ορθοδόξου Θεολογίας και Πολιτισμού.   «ΑΓΓΕΛΟΣ ΠΡΩΤΟΣΤΑΤΗΣ ΟΥΡΑΝΟΘΕΝ ΕΠΕΜΦΘΗ ΕΙΠΕΙΝ ΤΗ ΘΕΟΤΟΚΩ…» «ΤΟ ΧΑΙΡΕ ΚΕΧΑΡΙΤΩΜΕΝΗ Ο ΚΥΡΙΟΣ ΜΕΤΑ ΣΟΥ»   Με αυτή την ιστορική μαρτυρία αρχίζει η Α΄ στάση των Χαιρετισμών της Παναγίας. Μετά την επίκληση της χάρης της Παναγίας, της Υπεραγίας Θεοτόκου, για να δεχτεί την προσφορά των ύμνων και να μας λυτρώσει από την «ενεστώσα» ανάγκη και από κάθε συμφορά, ο ιερεύς επισφραγίζει το θεομητορικό υμνολόγημα και πάλιν, με την ίδια μαρτυρία της ενσαρκώσεως του Θεού και Λόγου: «Ω πανύμνητε Μήτερ, η τεκούσα των πάντων Αγίων Αγιώτατον Λόγον… τους σοι βοώντας Αλληλούια», «Άγγελος πρωτοστάτης ουρανόθεν επέμφθη ειπείν τη Θεοτόκω το, Χαίρε… Χαίρε, δι΄ ής νεουργείται η κτίσις. Χαίρε, δι΄ής βρεφουργείται ο Κτίστης ».   ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΟ ΑΦΙΕΡΩΜΑ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΝΕΟΥΣ ΤΗΣ ΕΝΟΡΙΑΣ ΤΗΣ ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΤΡΙΑΣ: 1. ΔΙΑΣΑΦΗΣΗ ΛΕΞΕΩΝ, ΦΡΑΣΕΩΝ (με βάση το Λεξικό του Γ. Μπαμπινιώτη) ΧΑΙΡΩ= Χαίρε, χαίρετε, ως επίσημη προσφώνηση χαιρετισμού. «Χαίρετε και αγαλλιάσθε», ότι ο μισθός υμών πολύς εν τοις ουρανοίς» (Ματθ. 5,12) Όμόρριζα χαρ-ά, χάρις, χάρ-μα… ΧΑΡΑ = συναίσθημα ή κατάσταση μεγάλης ευχαρίστησης και ικανοποίησης. Φράση χαρά μου! ως προσφώνηση αγάπης ή οικειότητας. Η εικόνα της Ευαγγελίστριας ονομάζεται εικόνα της χαράς! ΧΑΡΟΠΟΙΟΣ Ο ΑΡΧΑΓΓΕΛΟΣ ΓΑΒΡΙΗΛ, προξενεί χαρά, κάνει την Μαριάμ χαρούμενη ενώ αντίθετα ο δαίμονας Δαίμων και ο Χάρος (ο θάνατος, ο μαυροφορεμένος, κουκουλοφόρος καβαλάρης, που παίρνει τις ψυχές) δεν χαροποιούν τον άνθρωπο, τον λυπούν, τον θλίβουν, τον στενοχωρούν. ΚΕ-ΧΑΡΙΤΩΜΕΝΗ Η χάρη= 1. Η κομψότητα και λεπτότητα, το να γίνεται κάτι με ωραίο και ευχάριστο τρόπο. π.χ. Περπατούσε με χάρη, χαμογελούσε με χάρη 2. Η κομψή ομορφιά 3. Κάθε ξεχωριστό προτέρημα, χάρισμα. Άνθρωπος με πολλές χάρες.

4. Εκκλ. Η εκδήλωση της ελεύθερης και ανιδιοτελούς αγάπης του Θεού προς τον άνθρωπο για τη σωτηρία του, στην οποία μετέχουν οι άγιοι, και όσοι πιστοί αγωνίζονται για την πνευματική τους τελείωση.

ΧΑΡΙΤΩΜΕΝΟΣ = αυτός που έχει χάρη, κομψότητα //άχαρος  

2. Η ΣΚΟΠΟΘΕΣΙΑ ΤΗΣ ΠΑΡΟΥΣΑΣ ΟΜΙΛΙΑΣ»: ΤΟ ΜΗΝΥΜΑ ΤΟΥ ΑΡΧΑΓΓΕΛΟΥ ΓΑΒΡΙΗΛ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΜΑΡΙΑΜ ΚΑΙ ΤΟ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΤΗΣ ΕΚΦΡΑΖΕΤΑΙ ΜΕ ΤΟ ΤΡΟΠΑΡΙΟ: «ΓΛΩΣΣΑΝ ΗΝ ΟΥΚ ΕΓΝΩΜΕΝ».

Αν και λάλησε και λαλεί, ήχησε και ηχεί ακατάπαυστα, στα ώτα μας ο λόγος του Θεού, τα «άρρητα ρήματα», τα «Λόγια», το ιερόν ευαγγέλιον, πρόκειται για μια γλώσσα ουράνια, την οποία εύκολα και χωρίς προσπάθεια πνευματική δεν μπορούμε οι χριστιανοί που ζούμε στην εκκοσμίκευση των κοινωνιών της Δύσης, να ερμηνεύσομε και να κατανοήσομε. Για να υπάρξει κάποια προσέγγιση στα ουράνια και «άρρητα» ακούσματα απαιτούνται πνευματικές προϋποθέσεις, πάνω από όλα, αυτό που είπα, στους Αγίους Αναργύρους της πόλεως μας, καλωσορίζοντας τον Σεβασμ. Αρχιεπίσκοπο Κρήτης κ. Ειρηναίον: «ΣΥΓΧΟΡΔΙΑ ΟΥΡΑΝΟΥ ΚΑΙ ΓΗΣ ΚΑΙ ΕΚΛΕΠΤΥΝΣΗ ΤΩΝ ΑΙΣΘΗΣΕΩΝ». ΑΥΤΟ ΑΚΡΙΒΩΣ, ΑΠΟΥΣΙΑΖΕΙ ΣΥΧΝΑ ΑΠΟ ΤΟΥΣ ΑΝΘΡΩΠΟΥΣ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ. Αυτό είναι το μεγάλο μας πρόβλημα στην υλιστική και καταναλωτική εποχή μας. Η απουσία αίσθησης της παρουσίας του Θεού και των Αγίων στον κόσμο και στη ζωή της Εκκλησίας, η μη κατανόηση της ορθόδοξης ευχαριστιακής εκκλησιολογίας και της πνευματικότητας που απορρέει από τη χάρη του Αγίου Πνεύματος και όχι από την όποια δική μας ασκητική προσπάθεια και «υπομονή» στην μακρά σε έκταση υμνολογία. Διότι «Ύμνος άπας ηττάται, συνεκτείνεσθαι σπεύδων τω πλήθει των πολλών οικτιρμών σου. ισαρίθμους γαρ τη ψάμμω ωδάς αν προσφέρωμέν σοι, Βασιλεύ Άγιε, ουδέν τελούμεν άξιον, ών δέδωκας ημίν…». Η παρουσία του Χριστού, ευσεβείς χριστιανοί, έρχεται αθόρυβα, αβίαστα και απρόσμενα, «ως αύρα λεπτή», μας χαϊδεύει το πρόσωπο, μας θωπεύει το νου και την καρδιά, εναρμονίζει τον εσωτερικό μας κόσμο, τον ομορφαίνει, αποδυναμώνει και εκτοπίζει την δική μας την εξουσία, την υπεροψία, την πολυπραγμοσύνη και την όποια καύχηση μας δια τις πολλές μας τις αρετές, τις πολλές μας νηστείες, τις ολονύχτιες προσευχές και τις μεγάλες μετάνοιες.   Α΄ ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΜΟΣ ΕΙΝΑΙ Η ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΕΝ ΧΡΟΝΩ, ΟΥΡΑΝΟΥ ΚΑΙ ΓΗΣ.   ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ ΘΕΤΙΚΕΣ: ΜΕΤΑ ΤΟΝ ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΜΟ ΕΣΜΙΞΑΝ Ο ΟΥΡΑΝΟΣ ΚΑΙ Η ΓΗ. Ο ΘΕΟΣ ΚΑΙ Ο ΑΝΘΡΩΠΟΣ. Ο ΑΙΣΘΗΤΟΣ ΚΟΣΜΟΣ ΜΕ ΤΟΝ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟ ΚΟΣΜΟ ΤΩΝ ΑΓΓΕΛΩΝ. Ο ΘΕΟΣ,Ο ΚΟΣΜΟΣ ΚΑΙ Ο ΑΝΘΡΩΠΟΣ. ΟΙ ΓΝΩΣΕΙΣ ΜΕ ΤΗ ΓΝΩΣΗ. Η ΠΙΣΤΗ ΜΕ ΤΗΝ ΕΠΙΣΤΗΜΗ. Η ΥΛΗ ΜΕ ΤΟ ΠΝΕΥΜΑ. ΤΟ ΣΩΜΑ ΜΕ ΤΗΝ ΨΥΧΗ. Ο ΝΟΥΣ ΜΕ ΤΗΝ ΚΑΡΔΙΑ. Ο ΤΕΧΝΙΚΟΣ ΠΟΛΙΣΜΟΣ ΜΕ ΤΟΝ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ. Η ΕΚΚΛΗΣΙΑ ΤΩΝ ΔΙΚΑΙΩΝ, ΤΩΝ ΠΡΟΦΗΤΩΝ ΜΕ ΤΟΣ ΑΓΙΟΥΣ ΤΗΣ ΚΑΙΝΗΣ ΔΙΑΘΗΚΗΣ. ΤΟ ΚΗΡΥΓΜΑ ΤΗΣ ΕΡΗΜΟΥ: «ΜΕΤΑΝΟΕΙΤΕ ΗΓΓΙΚΕΝ ΓΑΡ Η ΒΑΣΙΛΕΙΑ ΤΟΥ ΘΕΟΥ» ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΙΩΑΝΝΟΥ ΤΟΥ ΠΡΟΔΡΟΜΟΥ ΜΕ ΤΟ ΚΗΡΥΓΜΑ ΤΟΥ ΙΗΣΟΥ ΤΟΥ ΑΠΟ ΝΑΖΑΡΕΤ με το «Μετανοείτε. Ήγγικε γαρ η βασιλεία των ουρανών» (Ματθ. 4,17). «Περιήγεν όλην την Γαλιλαίαν ο Ιησούς κηρύσσων το ευαγγέλιον της βασιλείας και θεραπεύων πάσαν νόσον και πάσαν ασθένειαν εν τω λαώ» (4,23).   Είναι πολύ συμβολική η εικόνα που ακολούθησε του κηρύγματος του ΕΥΑΓΓΕΛΙΟΥ ΤΗΣ ΒΑΣΙΛΕΙΑΣ: «Και προσήνεγκαν αυτώ πάντας τους κακώς έχοντας ποικίλαις νόσοις και βασάνοις συνεχομένους, και δαιμονιζομένους και σεληνιαζομένους και παραλυτικούς, και εθεράπευσεν αυτούς» (Ματθ., ίδιο).   Αποτέλεσμα του κηρύγματος του Ιησού, το οποίο συνοδευόταν από δεκάδες θαυμάτων ήταν, οι όχλοι να ακολουθήσουν τον Χριστόν στην πορεία του προς το όρος στο οποίο εκφώνησε την επί του Όρους Ομιλία Του (Ματθ. 5, 1-37). Στη συνέχεια στο όρος Θαβώρ, στο λόφο του Γολγοθά, στο «ανεωγμένο» μνημείο και στο «Υπερώον» της Πεντηκοστής, όπου το Πνεύμα το Άγιον εγκαινίασε το ορατό σχήμα, της εν τω κόσμω Εκκλησίας. «Και ηκολούθησαν αυτώ όχλοι πολλοί από της Γαλιλαίας και Δεκαπόλεως και Ιεροσολύμων και Ιουδαίας και πέραν του Ιορδάνου» ( Ματθ. 5,25). Και όλοι αυτοί οι όχλοι, όταν άκουσαν, τους ουράνιους λόγους, τα «άρρητα ρήματα», συμπυκνωμένους στους Μακαρισμούς, δηλαδή το «ΕΥΑΓΓΕΛΙΟ ΤΗΣ ΒΑΣΙΛΕΙΑΣ», όπως η Μαριάμ στο, «ΧΑΙΡΕ, ΚΕΧΑΡΙΤΩΜΕΝΗ. Ο ΚΥΡΙΟΣ ΜΕΤΑ ΣΟΥ. ΕΥΛΟΓΗΜΕΝΗ ΣΥ ΕΝ ΓΥΝΑΙΞΙΝ» «διεταράχθη επί τω λόγω αυτού…», έτσι και οι μαγνητισμένοι, μεταρσιωμένοι και «μεθυσμένοι» εκ πνεύματος Αγίου, πεζοπόροι της Γαλιλαίας, εξεπλάγησαν σφόδρα, προγευόμενοι της βασιλείας του Θεού. «Και εγένετο ότε συνετέλεσεν ο Ιησούς τους λόγους τούτους, εξεπλήσσοντο οι όχλοι επί τη διδαχή αυτού» (Ματθ., 7,28).   Ποιό ήταν, το περιεχόμενο των ουρανίων αυτών μηνυμάτων προς τους όχλους της Γαλιλαίας, που έγινε στη συνέχεια στη ζωή της Εκκλησίας μας και το δικό μας το ΕΥΑΓΓΕΛΙΟ και ο δικός μας τρόπος ζωής, δηλαδή το ορθόδοξο χριστιανικό μας ήθος, το δικό μας το φρόνημα και το βίωμα;   Ακούστε το, προσεχτικά, μαθητές και μαθήτριες, νέοι και νέες της Ενορίας και του Πνευματικού Κέντρου της Ευαγγελίστριας, με σύντομα παραγγέλματα:   «Οι πτωχοί τω πνεύματι, οι πενθούντες, οι πραείς, οι πεινώντες και διψώντες την δικαιοσύνην, οι ελεήμονες, οι καθαροί τη καρδία, οι ειρηνοποιοί, οι δεδιωγμένοι ένεκεν δικαιοσύνης, οι περιφρονημένοι και καταφρονημένοι, οι φιλαλήθεις, οι αγαπώντες τον πλησίον, ακόμα και τους εχθρούς των, οι προσευχόμενοι εν τω κρυπτώ,  με την αίσθηση της παρουσίας του Θεού και Πατρός εν μέσω αυτών, οι αγιάζοντες το πανάγιο όνομα του ουρανίου Πατέρα και πράττοντες, κατά το άγιο θέλημά του, οι συγχωρούντες τα παραπτώματα των άλλων, οι θησαυρίζοντες θησαυρούς εν ουρανώ, οι εργαζόμενοι δια τον Θεόν και όχι οι υπηρέτες του διαβόλου, οι μη κατακρίνοντες τον συνάνθρωπο τους…».  Επίσης, οι κλείνοντες την πόρτα τους και την ψυχή τους, στους προβατόσχημους λύκους που κάθε τόσο και στην πόλη μας και στις διάφορες ανά την ορθόδοξη Ελλάδα, φιλήσυχες παραδοσιακές κοινωνίες, ξενόφερτες και ύποπτης προέλευσης οργανώσεις, τις αυτοαποκαλούμενες, φιλανθρωπικές, τις τάχα τε και ελεήμονες, μας κτυπούν μεθοδικά, πειθαναγκαστικά ή εκβιαστικά για να μας προσηλυτίσουν στο ψέμα, στην πλάνη, στην αίρεση και στις σκοπιμότητες ξένων συμφερόντων. Τέλος, «οι ποιούντες το θέλημα του ουρανίου πατρός», «οι φρόνιμοι άνδρες που έχουν οικοδομήσει την «κατ΄οίκον εκκλησίαν» επί την πέτρα της πίστεως και όχι πάνω στην άμμο», όλοι αυτοί, που έχουν συνέπεια λόγων και έργων, θα κληρονομήσουν τη βασιλεία του Θεού, αυτοί θα ζήσουν αιώνια στην χαρά και τη δόξα της Βασιλείας του Θεού.   ΠΡΟΤΡΟΠΗ: ΑΙΝΟΣ ΣΤΟΝ ΘΕΟΝ ΓΙΑ ΟΛΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ ΤΟΥΣ ΕΥΑΓΓΕΛΙΚΟΥΣ ΚΑΙ ΣΩΤΗΡΙΩΔΕΙΣ ΛΟΓΟΥΣ, ΜΕ ΘΕΜΑ:  

1. ΤΗΝ ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΤΟΥ ΘΕΟΥ ΜΕ ΤΟΝ ΑΝΘΡΩΠΟ, ΤΟΥ ΑΡΧΑΓΓΕΛΟΥ ΓΑΒΡΙΗΛ ΜΕ ΤΗΝ ΤΑΠΕΙΝΗ ΚΟΡΗ ΤΗΣ ΝΑΖΑΡΕΤ, ΤΗ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΤΟΥ ΙΣΤΟΡΙΚΟΥ «ΧΑΙΡΕ ΚΕΧΑΡΙΤΩΜΕΝΗ» ΜΕ ΤΗΝ ΘΕΟΤΟΚΟ ΚΑΙ ΤΟΥ ΘΕΪΚΟΥ ΘΕΛΗΜΑΤΟΣ ΜΕ ΤΟ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟ.
2.  ΤΗ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΤΟΥ «ΧΑΙΡΕ» ΤΟΥ ΑΝΑΣΤΑΝΤΟΣ ΚΥΡΙΟΥ ΠΡΟΣ ΤΟΥΣ ΑΠΟΣΤΟΛΟΥΣ (προς τους ένδεκα Ιω. 20, 19-23, τον Απόστολο Θωμάν 20, 24-29), ΚΑΙ ΤΗ ΜΑΡΙΑ ΤΗ ΜΑΓΔΑΛΗΝΗ: «Μαρία… λέγει αυτή ο Ιησούς. Μη μου άπτου» (Ιω.20, 15-16).
3. ΤΗ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΤΟΥ ΘΕΟΥ ΚΑΙ ΛΟΓΟΥ, Ο ΟΠΟΙΟΣ «ΕΣΚΗΝΩΣΕΝ ΕΝ ΗΜΙΝ», ΜΕ ΤΟΝ ΚΟΣΜΟ ΚΑΙ ΤΟΝ ΑΝΘΡΩΠΟ.
4. ΤΗ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΤΗΣ ΚΤΙΣΤΗΣ ΚΑΙ ΑΚΤΙΣΤΗΣ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑΣ, ΤΟΥ ΥΛΙΚΟΥ ΜΕ ΤΟ ΑΫΛΟ, ΤΟΥ ΦΘΑΡΤΟΥ ΜΕ ΤΟ ΑΦΘΑΡΤΟ, ΤΟΥ ΘΝΗΤΟΥ ΜΕ ΤΟ ΑΘΑΝΑΤΟ, ΤΟΥ ΠΡΟΣΚΑΙΡΟΥ ΜΕ ΤΟ ΑΙΩΝΙΟ, ΤΟΥ ΝΟΕΡΟΥ ΜΕ ΤΟ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟ ΚΑΙ ΔΟΞΑΣΜΕΝΟ ΣΩΜΑ ΤΟΥ ΑΝΑΣΤΗΜΕΝΟΥ ΚΥΡΙΟΥ

  Με αισθήματα ιερού δέους και ευγνωμοσύνης, ας αναφωνήσομε αυτή την ιερή στιγμή της Δ΄ στάσης των Χαιρετισμών στον περίλαμπρο ναό της Ευαγγελίστριας της πόλεως του Αγίου Νικολάου Λασιθίου, στον οποίο αξιωθήκαμε να δούμε παλαιότερα, ως υψηλό επισκέπτη, ιερουργούντα τον Μητροπολίτη Σαμάρας και Συζράν κ. Σέργιον: «ΑΓΓΕΛΟΣ ΠΡΩΤΟΣΤΑΤΗΣ ΟΥΡΑΝΟΘΕΝ ΕΠΕΜΦΘΗ ΕΙΠΕΙΝ ΤΗ ΘΕΟΤΟΚΩ ΤΟ ΧΑΙΡΕ…» και το «ΕΥΑΓΓΕΛΙΖΟΥ»-ΕΠΑΝΕΥΑΓΓΕΛΙΖΟΥ ΓΗ, ΧΑΡΑΝ ΜΕΓΑΛΗΝ-ΑΙΝΕΙΤΕ ΟΥΡΑΝΟΙ ΘΕΟΥ ΤΗΝ ΔΟΞΑΝ». Ας βιώσομε αυτή τη θεανδρική πραγματικότητα, την εγκατάσταση της Βασιλείας του Θεού μέσα στον κόσμο, τον σύνδεσμο ουρανού και γης, το περιεχόμενο και το μήνυμα του Επανευαγγελισμού «εις πάντα τα έθνη», με τα παρακάτω σοφά λόγια του Αγίου Υμνογράφου: «Ως δώρα προεόρτια, προσφέρομεν σοι Πάναγνε, φιλοπτωχείας τον πλούτον, αγνείαν και σωφροσύνην, ύμνους ευχάς και δάκρυα, νηστείαν και ταπείνωσιν, εφ΄οίς συμπράττεις Δέσποινα, και άπαντας εποπτεύεις, ευσπλάγχνως, ώ Θεομήτορ» (Εξαποστειλάριον ΚΔ ΄Μαρτίου).   ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΙΣΜΟΙ-ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ   Αγαπητοί μου αδελφοί και αδελφές, αγαπημένοι μας Ορθόδοξοι φοιτητές και φοιτήτριες, καθηγητές και καθηγήτριες που διακονείτε το Ιερόν Ευαγγέλιον και την ιερουργία της θείας Ευχαριστίας, στην οποία σμίγουν ο ουρανός και σύμπασα η γη, από τα μαρτυρικά Βαλκάνια μέχρι τη μακρινή, παγωμένη και κατηχούμενη Σιβηρία, Όσα αναλύθηκαν μέχρι τώρα, σε ένα γεγονός κατατείνουν:

1. Στο μυστήριο της δημιουργίας του κόσμου, ο οποίος δημιουργήθηκε από τον Τριαδικόν Θεόν «καλώς λίαν».
2. Στην άπειρη αγάπη και πρόνοια του Θεού, ο οποίος δημιούργησε τον κόσμο, τον «μεγαλόκοσμο» άνθρωπο και τον παράδεισο.
3. Στην κτιστή και άκτιστη δημιουργία, του ορατού και αοράτου κόσμου, στη δημιουργία της Εκκλησίας, προ πάντων των αιώνων και στη συμφιλίωση και επανασύνδεση του Ανθρώπου με τον Θεόν, όπως αυτή εκφράζεται στο σεπτό πρόσωπο της Πλατυτέρας των Ουρανών στην κόγχη των βυζαντινών Εκκλησιών και στο μυστήριο της θείας λειτουργίας.

  Μέσα από το μυστήριο της συνάντησης του Αρχαγγέλου Γαβριήλ και της Μαριάμ, της Θεομήτορος, ξετυλίγεται όλο το νήμα που συνδέει τη γη με τον ουρανό. Καταργείται το μεσότοιχο, το καταπέτασμα, το διαχωριστικό κάλυμμα, που χωρίζει τον ουρανό από τη γη, καταργείται ο χώρος και ο χρόνος της Ιστορίας, το «εδώ» και το «επέκεινα», το παρελθόν και τα έσχατα και γίνονται ένα διαρκές παρόν. Το παρόν της σωτηρίας, κατά το «ιδού νυν καιρός ευπρόσδεκτος, ιδού ημέρα σωτηρίας». Ο χώρος και ο κόσμος ολόκληρος γίνεται μια απέραντη Εκκλησία, ο άνθρωπος με το βάπτισμα του, γίνεται «ναός του Αγίου Πνεύματος» (συνεπώς δεν επιτρέπεται το μυρωμένο σώμα του να δοθεί στην πυρά και στον αφανισμό) και εισοδεύει από την ώρα εκείνη, την ύπαρξη του στην «Γαλιλαία των Εθνών», και δια μέσου αυτής, με μαρτυρικό τρόπο, δάκρυα και πόνο, στη ζωή της Εκκλησίας, στον παράδεισο, στη Βασιλεία του Θεού. Ο χρόνος (ο αριθμητικός, ο ποσοτικός, εκείνος των άστρων) γίνεται «διάρκεια», ψυχολογικός, υπαρξιακός, άρα ποιοτικός. Από βέβηλος, γίνεται αγιασμένος,  από χρόνος της ιστορίας, χρόνος ιερός. Χρόνος της σωτηρίας. Αυτό το πέρασμα καταδεικνύεται και με το, «Τας θύρας, τας θύρας, εν σοφία πρόσχωμεν» (έγραφε ο αείμνηστος καθηγητής μου Παύλος Ευδοκίμωφ, ότι τότε, «κλείνονται οι θύρες της κοσμικής ιστορίας και ανοίγονται διάπλατα, οι πύλες της Βασιλείας»).   Με τη θεία λειτουργία, καταργείται, όπως είπαμε, το μεσότοιχο του φραγμού, ανάμεσα στο ουράνιο και το επίγειο, το κοσμικό και το ιερό, τα οποία από τότε, που «εφάνη ο Θεός στους ανθρώπους» , μέχρι σήμερα και στο διηνεκές, θα συνυπάρχουν ΘΕΟΣ, ΚΟΣΜΟΣ, ΑΝΘΡΩΠΟΣ, ύλη και πνεύμα, ουρανός και γη, κτιστή και άκτιστη δημιουργία, κτιστό και άκτιστο φως, άνθρωποι και Άγιοι, στη «Βασιλεία του Αγίου Πνεύματος» (Άγιος Γρηγόριος Νύσσης), «ασυγχύτως, αχωρίστως αδιαιρέτως» και ας μην το καταλαβαίνομε, ας μην το βιώνομε αυτό, όλοι οι χριστιανοί. Αντικειμενικά. οι δυο πραγματικότητες θεία και ανθρώπινη, υφίστανται, το γεγονός της θεανδρικής συνεργασίας, μας το ερμηνεύουν ο όρος «ΘΕΑΝΘΡΩΠΟΣ», τα μυστήρια της Εκκλησίας και οι Άγιοι με την συνεχή παρουσία και τα θαύματά τους.   «ΑΡΡΗΤΑ ΡΗΜΑΤΑ», «ΟΥΡΑΝΙΑ ΜΗΝΥΜΑΤΑ» ΚΑΙ ΑΓΓΕΛΙΚΑ ΦΤΕΡΟΥΓΙΣΜΑΤΑ ΣΥΝΕΠΩΣ, ΑΚΟΥΓΟΝΤΑΙ ΣΕ ΟΛΕΣ ΤΙΣ ΟΡΘΟΔΟΞΕΣ ΕΚΚΛΗΣΙΕΣ, ΙΔΙΑΙΤΕΡΑ ΣΤΑ ΜΟΝΑΣΤΗΡΙΑ ΚΑΙ ΣΤΟΥΣ ΙΣΤΟΡΙΚΟΥΣ ΒΥΖΑΝΤΙΝΟΥΣ ΝΑΟΥΣ ΚΛΑΙ ΤΑ ΙΕΡΑ ΠΡΟΣΚΥΝΗΜΑΤΑ.   ΑΝΑΓΚΗ ΛΟΙΠΟΝ, ΓΙΑ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ ΚΑΙ ΑΠΟΚΤΗΣΗ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΗΣ ΟΡΑΣΗΣ ΚΑΙ ΑΚΟΗΣ «Άρρητα ρήματα», «ουράνια μηνύματα» ακατάπαυστα ακούγονται! Ο Χριστός «υπάγει και έρχεται», όλα συνυπάρχουν αρμονικά σε μια πνευματική «συγχορδία». Χρειαζόμαστε επειγόντως, καλλιέργεια της αίσθησης της θεϊκής παρουσίας. «Να αποκτήσομε» αγαπητοί μου, «εδώ και τώρα», χωρίς καμιά άλλη αναβολή, την αίσθηση της παρουσίας του Θεού και των Αγίων, εν μέσω ημών». Αυτό λείπει σήμερα, ακόμα και από τους ανθρώπους της Εκκλησίας, ίσως και εξαιτίας της έλλειψης σοβαρής και επαρκούς κατηχήσεως, χριστοκεντρικών επιστημονικών συνεδρίων και γνησίων πνευματικών και λειτουργικών συνάξεων, αυθεντικού ορθόδοξου ήθους και εκκλησιαστικού φρονήματος. Οι περισσότεροι από εμάς, τους βαπτισμένους ορθόδοξους χριστιανούς, για διάφορους λόγους, «εκουσίως ή ακουσίως, εν γνώσει ή εν αγνοία», έχομε μείνει στο στάδιο των δοκίμων μοναχών, ως «μοναχοί αμόναχοι», όπως υπέγραφε ο γραμματεύς του Οσίου Νικοδήμου του Αγιορείτου, ο Ιερομόναχος Κύριλλος Καστανοφύλλης. Προσκλαίοντες στον «πρόναο» έξωθεν του «ναού του Αγίου Πνεύματος», δηλαδή, έξωθεν του υποκειμένου, του εαυτού μας, ως οι κατηχούμενοι ή οι φωτιζόμενοι της αρχαίας Εκκλησίας που ανέμεναν με κατάνυξη και δάκρυα, την κατήχηση των αληθειών της πίστεως, τον ευαγγελισμό, το βάπτισμα και το χρίσμα. Η περίοδος της Αγίας Τεσσαρακοστής εξάλλου, είναι περίοδος για επιστροφή στις ρίζες του βαπτίσματος και «μυρώματος» με έλαιο και χάρη, όλων των μελών του σώματός μας, ψυχής και σώματος. Προϋπόθεση για αλλαγή πλεύσης, είναι να κάνομε πραγματικότητα το ρήμα «μύρομαι», που σημαίνει χύνω δάκρυα, εκδηλώνω τη θλίψη μου με δάκρυα, κλαίω, θρηνώ και οδύρομαι. Σε ό,τι αφορά εμάς τους ιερείς, που συνήθως, διαχωρίζομε τους εαυτούς μας από τους λαϊκούς, πολλάκις αποσυνδεόμαστε δια λόγων και πράξεων από το πλήρωμα της ιερωσύνης του Χριστού, του «μόνου ιερέως εις τον αιώνα…». Καλούμαστε να συνδεθούμε και πάλιν, με τον ιερουργούντα Κύριον και να συνειδητοποιήσομε ότι είμαστε Εκείνου «συνιερουργοί», υπηρέτες και διάκονοι (Άγιος Γρηγόριος Θεολόγος).   «ΓΛΩΣΣΑΝ ΗΝ ΟΥΚ ΕΓΝΩΜΕΝ…». Την ουράνια γλώσσα, μέσα στην οποία κωδικοποιούνται τα ουράνια μηνύματα, μας καλεί η Παναγία Μητέρα του Θεού και των ανθρώπων, να αγωνισθούμε με άκρα ταπείνωση και υπακοή στο θέλημα του Πατρός, να την αποκτήσομε τάχιστα. Τον τρόπο και τη μέθοδο την κατέχει η Εκκλησία. Αυτό είναι το ζητούμενο σήμερα για την «Μίαν, Αγίαν, Καθολικήν και Αποστολικήν Εκκλησίαν» και το χριστεπώνυμο πλήρωμα: κλήρο και λαό του Θεού. «Τας κεφαλάς ημών τω Κυρίω κλίνωμεν» κάτω από το Ιερό Ευαγγέλιον του Ιησού Χριστού και καταντικρύ του ιερού θυσιαστηρίου.   Με άλλα λόγια, χρειάζεται επειγόντως, επιστροφή στο αποστολικό και αγιοπατερικό και λειτουργικό ήθος, στους λόγους και τους τρόπους, στο φρόνημα των Νεομαρτύρων, επιστροφή στην ταπείνωση, στη μετάνοια, στην πτωχεία, την απλότητα και λιτότητα, στην ελευθερία και στην εκούσια υπακοή… Αυτό σημαίνει απλά: παραδίδομαι άνευ όρων, θυσιάζοντας το δικό μου το θέλημα στο γράμμα και το πνεύμα των ιερών ακολουθιών και των κανόνων του Τριωδίου της Αγίας και Μεγάλης Τεσσαρακοστής.   Στην περίοδο αυτή της μετάνοιας, ιδιαίτερα στην Ελλάδα της κρίσης, και της μεγάλης ανεργίας, παρέχεται ο χρόνος και η δυνατότητα για να αναζητήσομε με τη βοήθεια ενός έμπειρου πνευματικού πατρός και διδασκάλου να βρούμε τις απαντήσεις στα υπαρξιακά ερωτήματά μας ή καλύτερα, την μια και αληθινή απάντηση: ότι δηλαδή, «ο Θεός έγινε άνθρωπος για να γίνει ο άνθρωπος Θεός» (Μέγας Αθανάσιος).   «ΓΛΩΣΣΑΝ ΗΝ ΟΥΚ ΕΓΝΩΜΕΝ…» Η ΑΠΑΝΤΗΣΗ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ ΣΤΗΝ ΠΡΟΣΤΑΓΗ ΤΟΥ ΘΕΟΥ Αυτή τη γλώσσα την οποία ως άνθρωπος δεν γνώριζε η Μαριάμ «ήκουσε» εκ του στόματος του Αγγέλου και αμέσως, αφού κατανόησε το μυστήριο της οικονομίας, έσπευσε να απαντήσει με άκρα ταπείνωση και υπακοή: «Ιδού η δούλη Κυρίου, γένοιτό μοι, κατά το ρήμα σου».   «ΓΛΩΣΣΑΝ ΗΝ ΟΥΚ ΕΓΝΩ, ΗΚΟΥΣΕΝ Η ΘΕΟΤΟΚΟΣ. ΕΛΑΛΕΙ ΓΑΡ ΠΡΟΣ ΑΥΤΗΝ Ο ΑΡΧΑΓΓΕΛΟΣ, ΤΟΥ ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΜΟΥ ΤΑ ΡΗΜΑΤΑ…» (Δοξαστικό αίνων 24 Μαρτίου). Και εμείς, οι ορθόδοξοι χριστιανοί, ευλαβώς ποιούντες, εύχομαι ολόψυχα, με τις ευχές του Αγίου Επισκόπου μας, Μητροπολίτου κ. Γερασίμου και των αγαπημένων, εν Χριστώ Αδελφών και Πατέρων του ναού της Ευαγγελίστριας, να κάμομε από τώρα, έργο ζωής, τρόπο ζωής, συνήθεια και συνεπώς βίωμα μας, ώστε με την εκούσια υπακοή στο θέλημα του Θεού και τη συχνή συμμετοχή μας στη θεία κοινωνία, να κάμομε την υπέρβαση μας από την «παραμόρφωση» στην «μεταμόρφωση» και στην πρόγευση των αγαθών της Βασιλείας του Θεού.      

Δ΄ ΚΥΡΙΑΚΗ ΤΩΝ ΝΗΣΤΕΙΩΝ (2016) Είναι αλήθεια, αγαπητοί μου αδελφοί, ότι πολλές φορές ο ορίζοντας της ζωής μας σκοτεινιάζει. Τα κύματα των δυσκολιών πελώρια ανεβάζουν και κατεβάζουν το καράβι της υπάρξεώς μας, κι οι άνεμοι των δοκιμασιών αλύπητα το χτυπούν, ζητώντας να το καταποντίσουν στην έρημο της απόγνωσης. Το μόνο στήριγμα τότε, η μοναδική μας παρηγοριά, μέσα στη σκοτεινιά του πόνου και των θλίψεων είναι κάποιο φως, ένα φως ιλαρόν, ουράνιο φως, που εκπέμπεται σε ‘ μας τους κουρασμένους ταξιδιώτες από το θεϊκό άστρο της Ελπίδος. Η Ελπίδα είναι το φως της ζωής. Είναι η τροφός και η ουσία της ζωής. Χωρίς αυτή δεν μπορούμε να ζήσομε. Κι ακόμη πιο σημαντική είναι η ελπίδα στην πνευματική μας ζωή και στον χώρο της πίστεως. Γι’  αυτό το ανεκτίμητο αγαθό την Ελπίδα, που σε τελευταία ανάλυση είναι δώρον του Αγίου Πνεύματος, μας μιλάει στο σημερινό αποστολικό ανάγνωσμα ο Απόστολος Παύλος.   Σκοπός του Αποστόλου είναι να στηρίξει την ελπίδα μας και να δυναμώσει την πίστη μας στον Θεό, γι’ αυτό μας υπενθυμίζει την περίπτωση του Αβραάμ στην Παλαιά Διαθήκη, τα όσα του είχεν υποσχεθεί ο Θεός και την ελπίδα που έδειξεν εκείνος στις θεϊκές υποσχέσεις. Υπενθυμίζοντας, λοιπόν, ο Παύλος τις υποσχέσεις του Θεού προς τον Αβραάμ συμπεραίνει πως είναι αδύνατον ο Θεός να αποδειχθεί ασυνεπής, ότι «εὐδοκεῖ Κύριος ἐν τοῖς φοβουμένοις αὐτὸν καὶ ἐν πᾶσι τοῖς ἐλπίζουσιν ἐπί τὸ ἔλεος αὐτοῦ» (Ψαλμ.147.11). Συνεπώς, καταλήγει: «ἰσχυράν παράκλησιν ἔχομεν οἱ καταφυγόντες κρατῆσαι τῆς προκειμένης ἐλπίδος». Ποια όμως είναι η προκείμενη ελπίδα; Ποια είναι η ελπίδα αυτη, που συνοδεύει όλους εκείνους  που πίστεψαν και πιστεύουν στον Θεό και στην Εκκλησία Του; Άλλη ελπίδα για μας τους χριστιανούς δεν υπάρχει. Μια είναι η Ελπίδα κι αυτή είναι Ένα πρόσωπο: είναι ο Χριστός και η Βασιλεία Του. «Χριστός ἐστιν ἡ ἐλπίς ἡμῶν», θα ερμηνεύσει ο Απόστολος Παύλος στην Α ΄ προς Τιμόθεον επιστολήν του (4.1)  και σ’ αυτόν «τὀν ζῶντα Θεόν στηρίζομε τὶς ελπίδες μας» (4.10). Αν θέλαμε τώρα να κάνομε πρακτικό αυτόν τον θεωρητικό εκ πρώτης όψεως λόγον του Αποστόλου Παύλου, θα λέγαμε, ότι η ελπίδα είναι κόρη του Ίδιου του Θεού και της βασίλισσας των αρετών, της Πίστεως. Η ίδια δε, η Ελπίδα, είναι μητέρα τριών χαριτωμένων θυγατέρων: α) Πρώτη είναι η Παρηγοριά. Κάθε πονεμένη καρδιά που στηρίζεται στον ρωμαλέο βραχίονα της Ελπίδος, βρίσκει ένα σύντροφο πιστό, έναν φίλο ειλικρινή, έναν συμπαραστάτη γεμάτο κατανόηση και συμπάθεια. Ο θαλασσοδαρμένος στο πέλαγος των θλίψεων άνθρωπος, όταν ζητήσει την βοήθεια της ελπίδος θα πάρει αμέσως ό,τι του χρειάζεται. Μια βάρκα, ένα σωσίβιο, ένα σανίδι… κι επάνω σ’ αυτό είναι γραμμένο το όνομα της ελπίδος… και μέσα απ’ αυτό το όνομα ακούγεται μια γλυκιά φωνή που διαλύει και φωτίζει τη θολούρα: «Δεῦτε πρός με πάντες οἱ κοπιῶντες καὶ πεφορτισμένοι κἀγὼ ἀναπαύσω ἡμᾶς». β) Δεύτερη θυγατέρα της Ελπίδος είναι η Χαρά.  Η Παρηγοριά συνοδεύεται πάντοτε από την αδελφή της αυτή  με το ακτινοβόλο πρόσωπο.  Η μητέρα Ελπίδα γεμίζει την ψυχή του πονεμένου ανθρώπου με την βεβαιότητα ότι ο Θεός Πατέρας μας βλέπει, μας συντροφεύει και αγρυπνά πάντοτε για ‘μας, ιδίως όταν  πειραζόμεθα και κινδυνεύομε. Αυτή η βεβαιότητα είναι που μας δίνει τη χαρά. Γιατί επαναλαμβάνει διαρκώς την υπόσχεση του Θεού: «οὐ μὴ σε ἀνῶ, οὐδ’ οὐ μὴ σε έγκαταλείψω».  Και τότε μια μυστική χαρά λούζει την ψυχή του ανθρώπου που ελπίζει μια χαρά, που κανένας πόνος δεν μπορεί να τη σβήσει. Είναι η χαρά της ευλογημένης χαρμολύπης. Τελευταία αλλά πρώτη σε αξία θυγατέρα της Ελπίδος είναι: γ) Η Σωτηρία. Η Σωτηρία εμφανίζεται πάντοτε οπλισμένη με θώρακα και περικεφαλαία, σαν γνήσιο παιδί της Ελπίδος. Γιατί πάντοτε εκείνος που ελπίζει αγωνίζεται  με θάρρος και αισιοδοξία και τελευταία νικά και θριαμβεύει. Αυτός που ελπίζει ποτέ δεν απογοητεύεται ούτε εγκαταλείπει τον αγώνα, αλλά πάντοτε  προσπαθεί. Κι αν πληγωθεί δεν αποκάμνει, αλλά σαν άλλος Ανταίος αντλεί δύναμη από την μητέρα Ελπίδα και σηκώνεται, και προχωρεί, και προσπαθεί, και νικά.  «Ἡ ἐλπίς οὐ καταισχύνει» κατά τον Απόστολο. Η καρδιά που ελπίζει στον Κύριο πάντα σιγοψάλλει, σαν τον πονεμένο βασιλιά: «ἐγώ δὲ ἐπὶ τῷ ἐλέει σου ἤλπισα, ἀγαλλιάσεται ἡ καρδία μου ἐπὶ τῶ σωτηρίῳ σου∙ ἄσω τῶ Κυρίῳ τῷ εὐεργετίσαντί με καὶ ψαλῷ τῶ ὀνόματι Κυρίου τοῦ ὑψίστου» (Ψαλ.12.6). Αδελφοί μου! Όλα τα πλοία έχουν την άγκυρά τους. Είναι γι’ αυτά η σιγουριά και η σωτηρία τους, όταν φοβεροί κλυδωνισμοί τα απειλούν με καταστροφή και ναυάγιο. Αλλά, ό,τι είναι η άγκυρα για τα πλοία, είναι η ελπίδα για την ψυχή. Όταν οι φουρτούνες της ζωής μας απειλούνε με καταστροφή και όλεθρο, τότε η Ελπίδα ανατέλλει στον σκοτεινό ουρανό της καρδιάς μας «ὡς ἄγκυρα ἀσφαλὴς καὶ βεβαία», όπως μας λέει σήμερα ο Απόστολος Παύλος.   Αλλ’ όπως ο καπετάνιος δεν ρίχνει ποτέ την άγκυρα πάνω στον αφρό του γιαλού αλλά στον πυθμένα της θάλασσας για να στηριχθεί, έτσι κι εμείς πρέπει να ρίχνομε την άγκυρα του κλυδωνιζόμενου σκάφους της ζωής μας στον αμετακίνητο βυθό της θεία ευσπλαχνίας. Δεν χρειάζεται να ρίχνομε την Ελπίδα μας σε φρούδες και πλαδαρές υποσχέσεις  των αφεντάδων του κόσμου τούτου, ο λόγος του Θεού είναι σαφής: «μἠ πεποίθατε ἐπ΄ ἀρχοντας ἐπὶ υἱούς ἀνθρώπων οἷς οὐκ ἔστι σωτηρία», αλλά σ’ Εκείνον  τον αιώνιο βράχο που τηρεί και μπορεί να εκπληρώσει τις υποσχέσεις Του για τη σωτηρία μας. Γιατί μέσα στον κόσμο αυτό,  ακόμη κι όταν όλα καταρρέουν και χαθούν γύρω μας, ακόμη κι όταν αγάπες και φιλίες κι ανθρώπινα στηρίγματα μας εγκαταλείψουν, Ένας μόνο μένει αιώνιος, πιστός φίλος και δυνατός, ο Θεός, ότι Αυτός «ἤκουσε τῆς δεήσεώς μου, Κύριος τὴν προσευχήν μου προσεδέξατο» (Ψαλμ.6.10). Αν κάποτε ο ψυχικός μας κόσμος σκοτεινιάζει και δάκρυα ανεβαίνουν στα μάτια μας, τότε ένα δάκρυ στερνό λαμπυρίζει στην άκρη των ματιών μας. Μην ξεχνάμε ποτέ, ότι το δάκρυ αυτό είναι το δάκρυ της Ελπίδος. Εκείνο το δάκρυ της Ελπίδος του Θεού, που πρέπει να έχομε ατίμητο μαργαριτάρι και προπαντός ως «ἄγκυραν ἀσφαλῆ καἰ βεβαίαν». Αμήν!