ΣΤΗΝ ΕΒΔΟΜΑΔΑ ΤΟΥ ΛΑΖΑΡΟΥ

«Ήρθε ο Λάζαρος, ήρθαν τα Βάγια… Ξύπνα Λάζαρε και μην κοιμάσαι, ήρθε η μέρα σου και η χαρά σου»! Με τη δύναμη του Θεού, διαβήκαμε το μεγαλύτερο μέρος της Αγίας και Μεγάλης Σαρακοστής, σαν να «ξεναγούμαστε» σ’ έναν ορθόδοξο ναό, μπαίνοντας από το Νάρθηκα στον Κυρίως ναό και οδεύοντας προς το Άγιο Βήμα. Πορευόμαστε προς το Άγιο Πάσχα, αίροντας τους «σταυρούς» μας: πίκρες, στεναχώριες, θλίψεις, πειρασμούς, δοκιμασίες της ζωής. Όμως, όσοι δεν προσκολλώνται υπερβολικά στα γήινα και στο «Εγώ» τους, αλλά ανοίγονται στο Φως του Ουρανού, αισθάνονται τον Κύριο να προπορεύεται στον ανηφορικό δρόμο και συγχρόνως να συμπάσχει μαζί τους, οπότε και ο «ζυγός» τους γίνεται πιο ελαφρός.
Έτσι, και οι αγώνες τους αποκτούν αληθινό νόημα, βαθύτερο σκοπό.[audiotube id=”OMUNRMQLE7A”]  Η έκτη εβδομάδα της Σαρακοστής σωστά έχει πάρει το όνομα του Αγίου Λαζάρου, αφού όλες τις ημέρες της, στις εκκλησιαστικές Ακολουθίες, κυριαρχούν τα δρώμενα  στη Βηθανία:  η αρρώστια, ο θάνατος, ο θρήνος των συγγενών και τέλος η ανάσταση του φίλου του Χριστού. Κι ενώ τα Ευαγγέλια μάς πληροφορούν για όλα όσα συμβαίνουν, καθώς ο Χριστός πορεύεται με τους μαθητές Του προς το εκούσιον Πάθος, οι υμνογράφοι, με καταπληκτικά λογοτεχνικά σχήματα, μας παρακινούν να συμμετάσχουμε  στα γεγονότα, σα να συμβαίνουν σήμερα, τούτες τις στιγμές, και για μας προσωπικά. Η ανθρώπινη καρδιά παρομοιάζεται με τάφο, καθώς έχει νεκρωθεί από τα πάθη, τα σφάλματα, τις αδυναμίες μας, σαν ένας λίθος βαρύς κι ασήκωτος  απογνώσεως να την έχει σκεπάσει, χωρίς ίχνος ελπίδας και ζωής. Όμως, εμείς παρακαλούμε τον Κύριο να αναστήσει  τη νεκρωμένη μας ψυχή. Και τότε, όπως τα παιδιά, φέροντας «κλάδους αγαθοεργίας», μετάνοιας, αγάπης, θα τον υποδεχτούμε στην Ιερουσαλήμ της καρδιάς μας! «Εν τη πόλει Βηθανία, Μάρθα κλαίει και Μαρία, Λάζαρον τον αδερφό τους,  τον γλυκύ και καρδιακό τους»: Η ανάσταση του Λαζάρου έχει συγκινήσει πολλούς λαούς, και ιδιαίτερα, το δικό μας. Αμέτρητα είναι τα ήθη και τα έθιμα, τα κάλαντα, τα τραγούδια, οι παροιμίες, οι παραδόσεις, σ’ όλες τις περιοχές του Ελληνισμού, που είναι δεμένα με αυτά τα γεγονότα. Ακόμα και σήμερα, μ’ όλες τις αρνητικές συνθήκες και τον «πόλεμο» που δέχεται η Ελληνορθόδοξη Παράδοση, από τη λαίλαπα της Παγκοσμιοποίησης, πολλά στοιχεία της αναβιώνουν, πολύ αγαπητά, όχι μόνο στα παιδιά, που τα αναπαράγουν στα σχολεία, ή  και σε κάποιες γειτονιές, αλλά και στους μεγάλους, που κάνουν φιλότιμες προσπάθειες για τη διατήρησή τους. Ειδικά στους λαϊκούς θρήνους και τα Κάλαντα του Λαζάρου, μπορούμε να εντοπίσουμε μεγάλα υπαρξιακά, διαχρονικά ερωτήματα, για το θάνατο, την αιώνια ζωή, την κατάσταση των νεκρών κ. κ. π. Πέρα από τα ανθρώπινα συναισθήματα και τις κοσμικές αντιλήψεις, οφείλομε να δούμε τη νέα προοπτική που ανοίγεται με την παρουσία και τη φιλάνθρωπη δράση του Χριστού. Να προσέξουμε ιδιαιτέρως ότι, ως άνθρωπος, συγκινήθηκε κι έκλαψε για τον αγαπημένο φίλο Του. Όμως, ως Θεός, τον ανασταίνει, όχι μόνο για να χαρούν οι αδελφές και οι συγγενείς τους, αλλά και για να αποδείξει ότι Εκείνος, όπως είπε, είναι «η Ανάστασις και η Ζωή». Συγχρόνως, δίνει το μήνυμα της αναστάσεως όλων των ανθρώπων κατά τη Δευτέρα Παρουσία. Η χαρά που ανέβλυσε από τον τάφο του Λαζάρου, πολύ γρήγορα διαχύθηκε σ’ όλη την περιοχή. Κι ενώ πυροδότησε το μίσος τη Ιουδαϊκής ηγεσίας κατά του Χριστού, ενέπνευσε τον ενθουσιασμό στο πλήθος, που βγήκε να τον υποδεχτεί πανηγυρικά κατά την είσοδό Του στην Αγία Πόλη. Είναι γνωστές οι διηγήσεις των ευαγγελίων. Εκπληκτικές οι περιγραφές των εκκλησιαστικών ύμνων. Μεγάλη η λαμπρότητα της Εορτής, που, όπως κι οι υπόλοιπες, έχει επηρεάσει βαθύτατα τις συνήθειες του λαού μας, από το γενικό εκκλησιασμό και τα βάγια, μέχρι το γεύμα της ημέρας: «Βάγια, Βάγια των βαγιών, τρώνε ψάρι και κολιό, κι ως την άλλη Κυριακή, με το κόκκινο αυγό ! Από το βράδυ της ερχόμενης της Κυριακής, το σκηνικό στους ναούς αλλάζει ριζικά. Στην Αγία και Μεγάλη Εβδομάδα θα βιώσουμε το μεγαλείο της Λατρείας μας, με τα Άχραντα Πάθη του Κυρίου. Δυστυχώς, όλο και περισσότεροι συνάνθρωποί μας βιώνουν τραγικές καταστάσεις, βάσανα πολλά, πόνο βαρύ. Για μια ακόμα φορά, ο λαός μας ανεβαίνει το δικό του Γολγοθά. Μακάρι να μας ενδυναμώνει  Εκείνος που σταυρώθηκε κι αναστήθηκε, για να μας χαρίσει τη θέωση, την αναστάσιμη ελπίδα, τη Ζωή. Τελειώνουμε, με το Απολυτίκιο, που συνοψίζει το βαθύτερο νόημα της αναστάσεως του Λαζάρου και της Κυριακής των Βαΐων: «Τὴν κοινὴν Ἀνάστασιν πρὸ τοῦ σοῦ πάθους πιστούμενος, ἐκ νεκρῶν ἤγειρας τὸν Λάζαρον Χριστὲ ὁ Θεός· ὅθεν καὶ ἡμεῖς ὡς οἱ παῖδες, τὰ τῆς νίκης σύμβολα φέροντες, σοὶ τῷ νικητῇ τοῦ θανάτου βοῶμεν· Ὠσαννὰ ἐν τοῖς ὑψίστοις, εὐλογημένος ὁ ἐρχόμενος, ἐν ὀνόματι Κυρίου».

Νίκος Σιγανός, θεολόγος