ΣΤΑ ΛΕΙΒΑΔΙΑ ΤΟΥ ΝΟΕΜΒΡΗ

«Μόλις περάσει το γιόρτασμα τ’ Αι-Δημήτρη, αρχίζουν οι ετοιμασίες για το κατέβασμα στα κατωμέρια. Καιρός πια ν’ αποχαιρετίσει ο τσοπάνος τα βουνά και το κονάκι του… Θέλει να συγκεντρώσει τα ζωντανά του, να τα μετρήσει κανονικά ένα-ένα, δυο και τρείς φορές, ώσπου να βρει τον πραγματικό αριθμό τους. Ακούραστοι οι τσοπάνηδες… μια ζωή ολάκαιρη, χυμένη στους δρόμους και στα μονοπάτια των βουνών (Β. Λαμνάτου, «Χειμαδιά», σελ 25). Με νωπές ακόμα τις αγιοδημητριάτικες ευωδίες, νιώθουμε την ανάγκη  μιας  εξόδου στους αγρούς του Κυρίου, όπου, τα αμέτρητα χρώματα, οι ήχοι, οι ομορφιές των κτισμάτων Του, που διαλαλούν τη δόξα Του, ευφραίνουν τις αισθήσεις και τις ανθρώπινες καρδιές. Ήδη τον Οκτώβρη βγήκαν οι γεωργοί να σπείρουν, να φυτέψουν, να καλλιεργήσουν τα χωράφια τους. Μέσα στο Νοέμβριο, ενώ θα ολοκληρώνονται σιγά- σιγά η σπορά και το όργωμα, θα αρχίσει το λιομάζωμα, που θα δώσει το ευλογημένο λάδι, από τα πιο βασικά στοιχεία της διατροφής μας. Τούτος ο μήνας έρχεται περιβόλι πανέμορφο, στολισμένο με τα πλούσια χαρίσματα τόσων Αγίων, πολύ αγαπητών στο λαό μας: Των Αναργύρων ιατρών Κοσμά και Δαμιανού, Αϊ Γιώργη του «Μεθυστή», των Αρχαγγέλων, Αγίου Μηνά του θαυματουργού, Ιωάννου του Ελεήμονος, του ιερού Χρυσοστόμου, Φιλίππου του Αποστόλου, γνωστού ως «φτωχού γεωργού», Αικατερίνης της Μεγαλομάρτυρος, Στυλιανού, του φίλου των παιδιών, Νίκωνος του «Μετανοείτε» και Αγίου Αποστόλου Ανδρέου του Πρωτοκλήτου, με πολλές δοξασίες πανελληνίως, και στην Κρήτη. Αφήσαμε τελευταία την Εορτή των Εισοδίων της Θεοτόκου, που είναι η μεγαλύτερη του Φθινοπώρου. Γνωστή ως  «Μεσοσπορείτισα», με πάμπολλα ονόματα, ναούς και μοναστήρια, γιορτάζεται με πολλή λαμπρότητα σ’ όλη τη χώρα και, γενικότερα, στην Ορθόδοξη Εκκλησία. Είδαμε, βέβαια, το Μεγάλο Γεωργό να βγαίνει και να σπέρνει το Λόγο στον Αγρό Του- ολόκληρη την ανθρωπότητα, για να τη σώσει. Με τις όμορφες Παραβολές Του, ο Κύριος θέλει να καλλιεργήσει το χωράφι της ψυχής, που αγριεύει με τα πάθη της και που Εκείνος τη θεωρεί ως τον ανεκτίμητο, αδιαπραγμάτευτο θησαυρό του ανθρώπου. Σε πολλά ευαγγελικά αναγνώσματα  θα ακούσομε διηγήσεις και παραβολές, που πρέπει να μας προβληματίσουν για σπουδαία ζητήματα, όπως: η χρήση του πλούτου, η φιλανθρωπία, η ζωή μετά θάνατο κ. ά. Οι συνέπειες της αποστασίας από το δρόμο του Θεού είναι πια φανερές στο φυσικό και ανθρώπινο περιβάλλον, με τραγικό τρόπο. Ξεκινήσαμε με τις μετακινήσεις των ποιμνίων από τα ορεινά στα πεδινά και τις έγνοιες των βοσκών. Μόνο όσοι έχουν ζήσει  από κοντά αυτές τις εργασίες, ιδιαίτερα σε παλιότερες εποχές, μπορούν να καταλάβουν τις δυσκολίες  αυτών των ανθρώπων, που, μ’ όλες τις ιδιαιτερότητές τους, δεν ξέρομε τι «κρύβουν» στο βάθος της υπάρξεώς τους, ως εικόνες του Θεού. Στο νου μας, τώρα, έρχεται ο Καλός Ποιμήν, που στολίζει τις παραστάσεις, την υμνολογία, τη ζωή της  Εκκλησίας. Κι ήταν φυσικό να ταυτιστεί ο Κύριος με την εικόνα που οι Προφήτες είχαν χρησιμοποιήσει, προαναγγέλλοντας την έλευσή Του. Έτσι, στοιχεία που υπάρχουν στην Παλαιά Διαθήκη και στους άλλους ευαγγελιστές, στο10ο κεφάλαιο του Ιωάννη σχηματίζουν μια μοναδική, μεγαλειώδη εικόνα του Ποιμένα και του ποιμνίου Του, της Εκκλησίας: Εγώ, λέει ο Ιησούς, σας λέω την αλήθεια. Είμαι η «πόρτα» των προβάτων. Από την πόρτα μπαίνει ο βοσκός. Τα πρόβατα ακούνε τη φωνή του και την αναγνωρίζουν. Τα φωνάζει με το όνομά τους, κι εκείνα τον ακολουθούν. Ενώ, ξένο δεν ακολουθούν, γιατί δεν αναγνωρίζουν τη φωνή του! «Αν κάποιος περάσει από μένα, θα σωθεί. Θα μπει και θα βγει, και θα βρει τροφή. Ο κλέφτης έρχεται μόνο για να κλέψει, να σφάξει και να καταστρέψει. Εγώ όμως, ήρθα για να έχουν τα πρόβατα ζωή. Εγώ είμαι ο καλός ποιμένας, που θυσιάζει τη ζωή του για χάρη των προβάτων». Επίσης, μιλάει για τους «μισθωτούς», που βλέπουν τους λύκους και φεύγουν, αφήνοντας τα πρόβατα να τ’ αρπάξουν και να τα κατασπαράξουν. «Πρόβατά» Του δεν είναι μόνο οι Ισραηλίτες, αλλά, όλα τα έθνη, και θα θυσιαστεί για όλους εκουσίως. Κι αν διασκορπιστούν προσωρινά, Αυτός θα τα συνάξει, ώστε να γίνει ένα ποίμνιο με ένα Ποιμένα. Συνήθως ακούμε αυτή την περικοπή στις εορτές Επισκόπων Αγίων. Στην Καινή Διαθήκη περιγράφονται τα καθήκοντα των ποιμένων της Εκκλησίας, που, έχοντας  την Αποστολική διαδοχή, συνεχίζουν το έργο του Χριστού κι έχουν  πρωταρχικό χρέος να προφυλάσσουν το λαό από τις επιθέσεις των προβατόσχημων λύκων. Ο Κύριος μιλούσε για τη δράση τους, προετοιμάζοντας τους πιστούς για όσα επρόκειτο να συμβούν, ως τη συντέλεια των αιώνων. Σήμερα, που η πίστη  κλονίζεται, ενώ τα «δαιμόνια των εθνών» ωρύονται εναντίον του Χριστού, διώκουν και θανατώνουν τους δικαίους, η φωνή Του, δια της Εκκλησίας, μας καλεί κοντά Του. Αυτή θα μας βοηθήσει να διακρίνουμε τα «πνεύματα» της εποχής και να προστατευτούμε από τις «φωνές» τους. Φίλοι μου, το Σαρανταήμερο των Χριστουγέννων έρχεται. Στις όμορφες  εκκλησιαστικές συνάξεις, με τις εορτές, αλλά, γιατί όχι και με τη νηστεία, και στα σαρανταλείτουργα, συνδαιτυμόνες των αγαπημένων μας προσώπων, μπορούμε  να ενδυναμώνουμε την ψυχοσωματική μας υγεία. Να βιώσουμε, ως μέλη της Εκκλησίας του Χριστού, την κοινωνία ζώντων και κεκοιμημένων, των μετανοούντων αμαρτωλών και των Αγίων. Σίγουρα οι μεγαλύτεροι θα αναπολούν τα παλιά «νυχτέρια», στα οποία, οι άνθρωποι της ελληνικής υπαίθρου, μικροί και μεγάλοι, αν και κουρασμένοι από τον κάματο της ημέρας, συνδυάζοντας διάφορες εργασίες του σπιτιού με τη διασκέδαση, γλεντούσαν κάθε βράδυ, ψυχαγωγούνταν και καλλιεργούσαν τις ανθρώπινες σχέσεις. Τούτο τον καιρό, καθώς οι νύχτες, με την απερίγραπτη βαρβαρότητα τριγύρω μας, ολοένα και περισσότερο θα μεγαλώνουν,  ευχής έργο είναι να δημιουργούμε ευκαιρίες στις εστίες μας, οικογενειακές, εκκλησιαστικές και κοινωνικές, ώστε να σμίγουν και να ζεσταίνονται οι καρδιές, για να αντέχουν τη μοναξιά, το ψύχος και τις δυσκολίες του επερχόμενου  χειμώνα. Κάποιοι ποιμένες αποδεικνύονται ανίκανοι να προστατέψουν  τα κοπάδια τους από τα θηρία της γης και τα όρνεα του ουρανού. Οι ηγέτες των εθνών παρανομούν και αδικούν τους λαούς, καταχρώμενοι την εξουσία και προδίνοντας την αποστολή τους. Εμείς, ας μην απογοητευόμαστε, μέσα στα κακοτράχαλα και στις κακοτοπιές της ζωής. Παλεύοντας σαν αετοί στις θύελλες, ας προσβλέπουμε  στον Καλό Ποιμένα, με τη βεβαιότητα πως  θα μας οδηγήσει στα καταπράσινα λιβάδια Του, που δεν έχουν τελειωμό.

Νίκος Σιγανός, θεολόγος